اميابيى كه برايش منفعت به بار مى‏آورد، و تاوان را از وى دفع مى‏كند. شخص مسلمانى كه پاك از خيانت است، هم همينطور است، و وقتى خداوند را دعا كند، انتظار يكى از اين دو نيكى را مى‏كشد، آنچه نزد خداوند است، برايش بهتر است، و يا اين كه خداوند برايش مال نصيب گرداند، كه در اين صورت وى صاحب خانواده و مال است. كشت دو گونه است: مال و فرزندان كشت دنيااند، و عمل صالح كشت آخرت است، و گاهى خداوند آن را براى قوم هايى جمع مى‏كند. سفيان بن عيينه مى‏گويد: كى غير از على بن ابى طالب مى‏تواند چنين به نيكويى صحبت نمايد؟! اين چنين در الكنز (220/8) و منتخب الكنز (326/6) آمده است. اين را در البدايه (8/8) از ابن ابى الدنيا به اسناد وى از يحيى از اين قولش: امر از آسمان نازل مى‏شود، تا آخر آن، به مانند آن متذكر شده، و در آنچه وى نقل نموده، آمده است: در اين حال وى صاحب خانواده و مال مى‏باشد، و حسب و دينش همراه وى مى‏باشد، يا اين كه خداوند برايش در آخرت مى‏دهد، و آخرت بهتر و باقى ماندنى است، كشت دوگونه است: كشت دنيا مال و تقوى است، و كشت آخرت، باقيماندنى‏هاى صالح  است.
 
بيانيه وى (رض) در كوفه
بيهقى از وائل روايت نموده، كه گفت: على (رض) در كوفه براى مردم بيانيه داد، من از وى در بيانه‏اش شنيدم كه مى‏گفت: اى مردم، كسى كه فقرنمايى نمايد، فقير مى‏شود. كسى كه عمر زياد نمايد، مورد آزمايش قرار مى‏گيرد. كسى كه براى مصيبت آمادگى نگيرد، وقتى كه آزمايش شود صبر نمى‏كند. كسى كه مالك شود ترجيح مى‏دهد و كسى كه مشوره نمى‏كند پشيمان مى‏شود. و از عقب اين سخنان مى‏گفت: نزديك است، از اسلام جز نامش باقى نماند، و از قرآن جز رسمش، و مى‏گفت: آگاه باشيد، مردى از آموختن حياء نكند، و كسى كه چيزى نمى‏داند و از آن پرسيده مى‏شود، بايد بگويد: نمى‏دانم. مسجدهاى‏تان در آن روز آباد مى‏باشد، و قلب‏ها و بدن‏هاى‏تان از هدايت خالى. [در آن روز] بدترين كسى كه زير سايه آسمان مى‏باشد، فقهاى تان اند، فتنه از آن‏ها سر مى‏زند، و به آنان بر مى‏گردد. آن گاه مردى برخاست و گفت: چه وقت اينطور مى‏باشد، اى اميرالمؤمنين؟ گفت: وقتى كه فقه در رذيل‏هاى‏تان، فاحشه در برگزيدگان و پادشاهى در افراد كوچك‏تان باشد، در اين حالت قيامت برپا مى‏شود. اين چنين در الكنز (218/8) آمده است.
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:2606.txt">بيانيه بليغ، نافع و جامع وى (رض)</a><a class="text" href="w:text:2607.txt">بيانيه وى درباره اينكه به ذريه پيامبر ص چه نازل خواهد شد</a><a class="text" href="w:text:2608.txt">بيانيه وى كه در آن كلامى را از پيامبر ص روايت مى‏ كند</a><a class="text" href="w:text:2609.txt">بيانيه‏ هاى وى در فضيلت ابوبكر و عمر (رضی الله عنهم)</a><a class="text" href="w:text:2610.txt">بيانيه‏ هاى متفرقه وى (رض)</a><a class="text" href="w:text:2611.txt">بيانيه‏ هاى اميرالمؤمنين حسن بن على (رضى‏ اللَّه عنهما)  بيانيه‏اش بعد از وفات پدرش</a><a class="text" href="w:text:2612.txt">بيانيه‏ اش بعد از اين كه به خنجر زده شد</a><a class="text" href="w:text:2613.txt">بيانيه‏ اش هنگام مصالحه‏ اش با معاويه</a><a class="text" href="w:text:2614.txt">بيانيه اميرالمؤمنين معاويه بن ابى سفيان (رضى‏ اللَّه عنهما)</a><a class="text" href="w:text:2615.txt">بيانيه‏ هاى اميرالمؤمنين عبداللَّه بن زبير (رضى‏ اللَّه عنهما)   بيانيه وى در موسم حج</a></body></html>بيانيه بليغ، نافع و جامع وى (رض)
ابن كثير در البدايد (30/7) ذكر نموده كه: على (رض) در ميان آنان براى ايراد بيانيه برخاست و گفت: ستايش خداوندى راست، كه آفريننده خلق، دمنده صبح، برانگيزنده مردگان و بيرون كننده آنانى است كه در قبراند، و شهادت مى‏دهم، كه معبود بر حقى جز خداوند نيست، و محمد ص بنده و رسول اوست، و شما را به ترس خداوند توصيه مى‏كنم. بهترين چيزهايى كه بنده به آن‏ها تقرب جويد اين‏ها اند:ايمان، جهاد در راه خدا، كلمه اخلاص، كه فطرت است، برپايى نماز، كه ملت است، دادن زكات، كه از فريضه وى است، روزه رمضان، كه سپرى از عذابش مى‏باشد، حج خانه، كه از بين برنده فقر و نابود كننده گناه است، صله رحم، كه زياد كننده مال، به تأخير افكننده اجل و سبب محبت در خانواده است. صدقه پنهانى، كه گناه را از بين مى‏برد، و خشم پروردگار را فرو مى‏نشاند و نيكى نمودن، كه مردن بد را دفع مى‏كند و از پرتگاه‏هاى بد باز مى‏دارد. ذكر خداوند را به كثرت نماييد، چون اين بهترين ذكرهاست، و به آنچه رغبت نماييد، كه براى پرهيزگاران وعده داده شده است، چون وعده خدا راست‏ترين وعده‏هاست، و به روش نبى‏تان ص اقتدا كنيد، چون آن بهترين روش‏هاست، و به سنتش خود را آراسته سازيد، چون آن بهترين سنت‏هاست، و كتاب خداوند را بياموزيد، چون آن بهترين سخن‏هاست. در دين تفقه حاصل كنيد، چون اين عمل بهار قلب‏هاست، و به نور آن شفا جوييد، چون آن شفاى آنچه است، كه در قلب‏ها وجود دارد، و تلاوتش را نيكو نماييد، چون آن بهترين قصه هاست، و وقتى براى تان تلاوت گرديد، برايش گوش فرا دهيد، و خاموشى اختيار نماييد، تا رحم كرده شويد، و وقتى به علم آن هدايت كرده شديد، به علمى كه از آن فرا گرفتيد عمل نماييد، تا رهياب گرديد. چون عالم عامل به غير علمش، مانند جاهل كجرو است، كه از جهلش به راه نمى‏آيد، بلكه من به اين باورم كه حجت و پشيمانى بر اين عالم خارج از دايره علمش بزرگتر و مداومتر از اين جاهل متحير در جهلش است، و هر دوى شان گمراه شده و دچار هلاكت‏اند.
متردد نشويد، كه در شك مى‏افتيد، و در شك نيافتيد كه كافر مى‏شويد، و در قبال نفس‏هاى تان سهل انگارى نكنيد، كه غافل مى‏شويد، و در حق غفلت نكنيد، كه زيانمند مى‏گرديد. آگاه باشيد، از جمله متانت و استوارى اين است كه يقين نماييد، و از يقين اين است، كه مغرور نشويد، و خيرخواه‏ترين شما براى نفسش، مطيع‏ترين شما از پروردگارش است، و خائن‏ترين شما به نفسش، عاصى‏ترين شما براى پروردگارش است. كسى كه از خدا اطاعت نمايد، در امان مى‏ باشد و خوش مى‏شود، و كسى كه از خدا نافرمانى كند، مى‏ترسد، و پشيمان مى‏شود، گذشته از اين، از خداوند يقين بخواهيد، و هنگام عافيت به سويش رغبت نماييد، و بهترين چيزى كه در قلب دوام نمايد يقين است. بهترين امور، همان‏هااند كه از طرف شريعت مقرر شده‏اند، و نوپيداهاى آن بدترين آن هاست،و هر نو پيدا بدعت است، و هر نوپيدا كننده بدعتى است،و كسى كه بدعت ايجاد كند، ضايع كرده است، هر بدعتى كه بدعتى را ايجاد كند، سنتى را به آن ترك نموده است. زيانمند كسى است كه در دينش زيانمند شود، و زيانمند كسى است كه نفسش را زيانمند سازد، و ريا از شرك است، و اخلاص از عمل و ايمان است، و مجالس لهو قرآن را فراموش مى‏سازد، و شيطان در آن حاضر مى‏گردد، و به سوى هر فساد و گمراهى فرا مى‏خواند، و همنشينى زنان قلب‏ها را كج مى‏سازد، و چشم‏ها را به سوى همنشين زنان متوجه مى‏سازد، و اين مجالس دام‏هاى شيطان‏اند، با خداوند راستكارى و صداقت پيشه كنيد، چون خداوند با هر صادق است، و از دروغ ا