لی الله علیه و سلم  فرمود:" وإنا مجمعون "‌.  حنبلی‌ها  می‌گویند  اگرکسی  نماز عید  را  خواند  و  ازنمازجمعه  تخلف  نمود،  بر  وی  واجب  است‌که  نمازظهررا  بجای آورد.  ولی  از  ظاهر  حدیث  چنان  پیداست  که  واجب  نباشد.  چون  ابوداود  از  ابن  الزبیرروایت‌کرده  است‌که‌،  اوگفت‌:  دو  عید  در  یک  روزجمع  شده‌اند  هر  دو  را  با  هـم  جمع‌کرد  و  بجای  هردوی  آنها  صبح  دو  رکعت  خواند،  دیگر  چیزی  اضافه  برآن  دو  رکعت  نخواند  تا  اینکه  نمازعصررا  بجای  آورد.نـماز  عید فطـر  و  عید  قربان 

سنت  نماز آن  دو عید  ازسال  اول  هجری  آغاز گردید  وسنت  موکده  می‌باشد  چه  پیامبر صلی الله علیه و سلم  پیوسته  آنها  را  انجام  داده  و  به  مردان  وزنان  فرمودکه  برای  ادای  آن  از  شهر بیرون  روند.  مباحث  مربوط  به  نمازعیدین  را  بشرح  زیرخلاصه  می‌کنیم‌:

1-‌مستحب  است‌که  خود  را  شستشو  داد  و خوشبو کرد  و بهترین  لباس  را  پوشید:  
جعفر  پسر  محمد  از  پدر  و  جدش  روایت  کرده  است‌که  پیامبر صلی الله علیه و سلم  در  هر  عیدی بهترین  نوع  عبای  یمن  راکه  داشت  می‌پوشید.  به  روایت  شافعی  و  بغوی‌.

از  حضرت  حسن  مجتبی  روایت  است‌ که‌: ‌“‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  به  ما  امر  می‌فرمودکه  در روزهای  عید،  بهترین  لباسی‌که  داریم  بپوشیم  و  خوشبوترین  مواد  خوش  بوئی‌که  داریم  استعمال‌کنیم  وگرانبهاترین  حیوانی‌که  داریم  قربانی‌کنیم‌“‌.  حاکم  این  حدیث  را  روایت‌کرده  است‌.  در  اسناد  آن  اسحاق  پسر  برزخ  می‌باشدکه  ازدی  او  را  ضعیف  می‌شمارد  و  ابن  حبان  او  را  موثوق  به  می‌داند.  ابن  القیم‌گفته  است‌:  پیامبر صلی الله علیه و سلم در  روزهای  عید  زیباترین  جامه‌ای‌که  داشت  می‌پوشید.  او  یک  دست  لباس  آراسته داشت‌که  برای  عید  و  جمعه  می‌پوشید. 

2-‌سنت  آست‌که  پیش‌ازبیرون  رفتن برای  نمازعید  فطرچیزی  خورد  بخلاف  قربا‌ن‌:
سنت  است  پیش  ازبیرون  رفتن‌،  برای  نماز  عید  فطر  چند  دانه  خرماکه  تعدادشان فرد  باشد  بخورد  و  در  نماز  عید  قربان  سنت  است‌که  بعد  از  بازگشت  از  نمازگاه‌،  اگر  قربانی  داشته  باشد،  از  آن  بخورد.  والا  آن  دانه‌های  خرما  را  بخورد.

انس‌گفته  است‌:  پیامبر صلی الله علیه و سلم  روز  عید  فطر،  پیش  ازاینکه  افطارکند،  چند  دانه  خرما که  شماره‌اش  فرد  بود  می‌خورد“‌‌.  به  روایت  احمد  وبخاری‌.  از بریده  نیز روایت  است که‌:  “‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  درروزعید  فطرپیش  ازاینکه  صبح  بیرون  آید،  چیزی  می‌خورد  و  در  روز  عید  قربان  تا  برنمی‌گشت‌،  چیزی  نمی‌خورد“‌.  به  روایت  ترمذی  وابن  ماجه  و  احمد،  احمد  افزوده  است‌که‌:  “‌از  قربانی  می‌خورد.  در “‌موطا“ از  سعید  بن  المسیب روایت  است‌که  درعید  فطر،  به  مردم‌گفته  می‌شد  پیش  از صبح  چیزی  بخورند.  ابن  قدامه‌ گفته  است‌که‌:  دراستحباب  تعجیل  اکل  در روز عید  فطر هیچ  اختلافی  را  سراغ  ندارم‌.

3-‌بیرون  رفتن  به  سوی‌نما‌زگا‌ه‌:
می‌توان  نماز  عید  را  در  مسجد  خواند،  ولی  خواندن  آن  در  نمازگاه  بیرون  شهر مادام‌که  عذری  نباشد،  بهتر  است  (‌بغیر  ازمکه‌که  خواندن  نماز  عید  در  مسجدالحرام  بهتر  است‌)‌.  چون  پیامبر صلی الله علیه و سلم نماز  عیدین  را  در  نمازگاه  خارج  مدینه  می‌خواند  و  تنها یکبار  بعلت  اینکه  باران  می‌آمد  آن  را  درمسجدالنبی  خواند.  ابوهریره‌گفته‌که‌:  "‌یکبار  روز  عید  باران  می‌آمد  و  پیامبر صلی الله علیه و سلم  نماز  عید  را  با  ما  در  مسجد  خواند“‌‌.  به  روایت ابوداود  و  ابن  ماجه  و  حاکم  که  در  اسناد  او  شخص‌گمنامی  هست‌.  حافظ  در  “‌تلخیص‌“ ‌گفته‌،  اسناد  آن  ضعیف  است‌.  و  ذهبی‌گفته  این  حدیث  منکر  است‌.  

4-‌بیرون  رفتن  زنا‌ن  وبچه‌ها  به  نما‌زگا‌ه‌:
بیرون  رفتن  بچه‌ها  و  زنان  به  نمازگاه  عیدین  از  نظر  شرع  جایز  است‌،  خواه  زنان  دوشیزه  یا  غیر  دوشیزه‌،  جوان  یا  پیر یا  قاعده  باشند.  چه  ام  عطیه ‌گفته  است‌:  ”‌به  ما  دستور  داده  شدکه  دختران  دوشیزه  و  زنان  قاعده  را  به  نمازگاه  عیدین  بیرون  ببریم  تا  کار  نیک  و  دعوت  مسلمانان  را  مشاهده‌کنند  و  زنان  قاعده  از  نمازگاه  کناره می‌گرفتند“‌.  این  حدیث  متفق  علیه  است‌.

ابن  عباس‌گفته  است  که‌:  “‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  زنان  و  دخترانش  را  بیرون  می‌آورد“.  به روایت  ابن  ماجه  و  بیهقی‌.  ابن  عباس‌گفته  است‌:“‌من  روز  عید  فطر  یا  عید  قربان  همراه  پیامبر صلی الله علیه و سلم  بیرون  رفتم‌که  اول  نمازگزارد،  سپس  خطبه  ایراد  نمود،  سپس  پیش  زنان  رفت  وآنان  را  پند  و  اندرزو  تذکرداد  و  به  دادن  صدقه  دعوت  فرمود“‌.  به  روایت بخاری‌.  

5- راه  ایا‌ب  و  ذها‌ب  یکی  نبا‌شد:
بیشتر  علما  براین  رای  هستندکه  مستحب  است‌،  راه  رفتن  به  نمازگاه  و  راه  بازگشت  با  هم  یکی  نباشند.  خواه  برای  امام  یا  مامومین  هردو  مستحب  است‌.

جابرگفته  است‌٠ “‌راه  رفتن  و  بازگشت  پیامبر صلی الله علیه و سلم  درروزعید  یکی  نبود“‌‌.  به  روایت  بخاری‌.  ابوهریره  گفته  است‌:  “‌هرگاه  پیامبر صلی الله علیه و سلم  روز  عید  بیرون  می‌رفت  از  راهی برمی‌گشت‌که  با  راه  بیرون  رفتنش  فرق  داشت‌“‌‌.  به  روایت  احمد  ومسلم  و  ترمذی‌.  البته  می‌توان  از  همان  راه  بیرون  رفتن  نیز  برگشت‌.  ابوداود  و  حاکم  و  بخاری  در تاریخ  خود  از  پسر  پسر  مبشرروایت‌کرده‌اندکه‌گفته  است‌:  ‌“‌من  با  اصحاب  پیامبر صلی الله علیه و سلم  در  روزعید  فطر  و  عید  قربان  از  طریق ‌“‌بطن  بطحان‌“‌  به  نمازگاه  بیرون  می‌رفتیم  و  با  پیامبر صلی الله علیه و سلم  نماز  می‌گزاردیم‌،  سپس  از  همان ‌“‌بطن  بطحان‌“‌  به  خانه‌های  خود  برمی‌گشتیم‌“‌‌.  ابن  السکن‌گفته  اسناد  او  شایسته  است‌.

6-‌وقت  نما‌ز  عید:
وقت  نماز  عید  از  هنگامی‌که  خورشید  باندازه  سه  متر  ارتفاع  دارد  تا  زوال  خورشید  می‌باشد.  چه  احمد  پسر  بناء  از  جندب  روایت‌کرده  است‌که‌: “‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  نماز  فطر  را  وقتی  برایمان  می‌خواند  که  خورشید  باندازه  دو ‌“‌رمح‌“  بالا  آمده  بود  و  نماز  قربان  را  وقتی  می‌خواندکه  خورشید  باندازه  یک  “رمح‌“  بالا  آمده  بود“.  شوکانی  گفته  است‌:  این  حدیث  نیکوترین  حدیثی  است‌که  درباره  تعیین  وقت  صلاه  عیدین  آمده  است‌.  و  در  حدیث  آمده  است‌که  تعجیل  در  نماز  عید  قربان  و  تاخیر  در  نماز  عید  فطر  مستحب  می‌باشد.  ابن  قدامه  گفته  است  که‌:  تعجیل  در  نماز  عید  قربان  سنت  است  تا  وقت  برای  قربانی‌کردن  فراخ  باشد  و  تاخیر  در  نماز  عید  فطر  سنت  است  تا  وقت  برای  پرداخت  زکات  فطریه  فراخ  باشد،  و  دراین  باره  خلافی  را  سراغ  ندارم‌.

7-‌اذان  و اقا‌مه  برای  نماز  عید:
ابن  القیم‌گفته  است‌:“‌پ