 اهل بيت: همسران و ساير خويشاوندان هستند و اين مطلب را در مباحث مربوط به اختلاف ميان فاطمه و ابوبكر به اثبات رسانده ام و اعتراف شيعيان دوازده امامي را در اين راستا از مصادر و منابع خود آنان به نحوي كه جاي هيچ گونه ابهامي باقي نمانده باشد. نقل كرده ام. علاوه بر اين، حديثي كه امام مسلم آن را نقل كرده است و آقاي تيجاني در پاورقي كتاب خود بدان اشاره نموده است، مبين اين حقيقت است كه اهل بيت مورد نظر در آن، سواي حضرت علي و اولادش هستند. زيد بن ارقم مي گويد: ((. . . روزي رسول اكرم صلي الله عليه وسلم  در محلي به نام ((خم)) واقع ميان مكه و مدينه به ايراد خطبه پرداخت بعد از حمد و ثناء فرمود (اي مردم! همانا من انساني هستم، ممكن است عزراييل كه قاصد پروردگار است نزد من بياييد و من او را اجابت كنم، من دو چيز بسيار با ارزش را ميان شما مي گذارم: نخستين، كتاب است حاوي نور و برنامه هدايت است، كتاب خدا را محكم بگيريد و بدان چنگ زنيد. درباره كتاب الله مردم را تشويق مي كرد و ترغيب مي داد. بعد فرمود: دومي اهل بيت من است. درباره اهل بيت خودم شما را توصيه مي كنم، توصيه مي كنم و توصيه مي كنم. حصين گفت: اي زيد! اهل بيت رسول الله صلي الله عليه وسلم  كيا هستند؟ آيا همسران و ازواج مطهرات او، اهل بيت او نيستند؟ زيد گفت: همسران رسول الله صلي الله عليه وسلم ، اهل بيت او هستند و لكن اهل بيت رسول الله صلي الله عليه وسلم  كساني هستند كه صدقه براي آنان روا نيست. حصين گفت: آنان چه كساني هستند؟ زيد گفت: اولاد علي، اولاد عقيل، اولاد جعفر و اولاد عباس، حصين گفت: صدقه براي همه آنان حرام است. زيد گفت: آري.[818]  اين روايت معني دوم ((اهل بيت)) يعني همانا محافظت، اكرام و احترام از آنان را تاييد مي كند. 
(ب) معلوم شد كه ((اهل بيت)) شامل تمام ارقاب و خويشاوندان است حتي آناني كه كافر بودند و مسلمان نشده اند. و از طرفي به ما امر شده كه به اهل بيت تمسك جوييم. آيا حكم تمسك شامل تمام اهل بيت است حتي شامل كساني كه مخالف با كتاب الله و سنت رسول الله صلي الله عليه وسلم  باشند؟ قطعاً چنين نيست و اين باطل است. لذا صد در صد ما مامور تمسك و تبعيت از كساني از اهل بيت هستيم كه متمسك به كتاب الله و سنت باشند و آنان علماي و صالحان امت هستند. و اين توجيه معني اول ((اهل بيت)) يعني اهل العلم من اهل بيت النبي صلي الله عليه وسلم  را تاييد مي كند. 
(ت) آيا تمسك تنها به آن عده از اهل بيت واجب است كه صالح هستند؟ طبيعتاً چنين نبايد باشد. زيرا اختصاص دادن سنت به يكي از اهل بيت، مانند علي، غير عقلاني است. زيرا ممكن نيست كه علم قرآن و سنت تنها نزد يكي از آنان باشد بلكه ساير صحابه كه در صحبت رسول الله صلي الله عليه وسلم  بودند و نزول وحي را مشاهده كردند و با تاويل و تفسير آشنا هستند با او شريكند. زيرا همه آنان از آن حضرت صلي الله عليه وسلم  ياد گرفته اند. 
(ث) حديث عتره از لحاظ معني متعارض با اين احاديث است. فرمود: ((سنت من و سنت خلفاي راشدين مهديين را محكم بگيريد و با چنگ و دندان آن را نگاه داريد.))[819] ((من نمي دانم تا چه مدت ميان شما هستم، پس به آناني كه بعد از من هستند، يعني به ابوبكر و عمر اقتدا كنيد)). در اين دو حديث تمسك به سنت خلفاي راشدين بويژه به سنت ابوبكر و عمر مورد تاكيد و تشويق قرار گرفته است لذا چنين بر مي آيد كه حديث عترت مطلق نيست. 
(ج) معني تمسك به عترت و خلفاي در حديث چيست؟ ملا علي قاري پيرامون شرح حديث عترت مي گويد: منظور از عترت: كساني از اهل بيت هستند كه عالم باشند، نسبت به سيرت رسول الله صلي الله عليه وسلم  آگاه باشند، با روشهاي رسول الله آشنا باشند و حكم و حكمت او را از نزديك ديده باشند. ابن ملك مي گويد: معني تمسك به عترت، محبت با آنان و تبعيت از سيره و روش آنان است. جمال الدين در توضيح تبعيت از سيره عترت مي گويد: در صورتي كه سيره عترت مخالف با دين نباشد.[820] بعضي علما مي گويند: منظور از عترت، اهل بيت و خويشاوندان نزديك هستند. بخاطر اينكه عترت معاني زيادي دارد، رسول اكرم صلي الله عليه وسلم  بوسيله ((اهل بيت)) آن را تبيين فرمود تا ديگران بدانند كه منظور رسول الله صلي الله عليه وسلم  از كلمه ((عترت)) فرزندان، همسران و خويشاوندان نزديك او هستند.[821] مانند قول خداوند درباره همسران رسول الله صلي الله عليه وسلم  در آيه تطهير )وَاذْكُرْنَ مَا يُتْلَى فِي بُيُوتِكُنَّ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ وَالْحِكْمَةِ) (الاحزاب: 34) حكمه به معني سنت است و منظور از سنت در حديث ((عليكم بسنتي وسنه الخلفا الراشدين)) بنابر قول ملا علي قاري، همان سنت رسول الله صلي الله عليه وسلم  است. زيرا خلفا ملتزم به سنت رسول الله صلي الله عليه وسلم  بودند. لذا نسبت دادن سنت بسوي خلفا به خاطر اين است مه آنان بر سنت رسول الله صلي الله عليه وسلم  عمل مي كردند يا سنت رسول الله صلي الله عليه وسلم  را از جريان و حوادث استنباط نموده و بعد بدان عمل مي كردند[822] ابن رجب مي گويد: ((حديث عليكم بسنتي و سنه الخلفاء الراشدين)) در واقع نوعي پيشبيني و پيشگويي است راجع به آنچه كه بعد از وي ميان امت پديد مي آيد، از كثرت اختلاف در اصول و فروع دين، و در اقوال و اعمال و اعتقادات. اظهارات ابن رجب در واقع مطابق است با آنچه كه در خصوص اختلاف و افتراق امت از رسول الله نقل شده است. در روايت آمده است كه رسول اكرم صلي الله عليه وسلم  فرمود: امت من به هفتاد و اندي، فرقه و گروه تقسيم مي شود، همه اينها در آتش اند بجز يك فرقه و آن همان فرقه است كه متمسك به سنت رسول الله و سنت اصحاب رسول الله صلي الله عليه وسلم  باشد. و در اين حديث مورد بحث، امر شده كه هنگام اختلاف و دو دستگي بعد از وي به سنت رسول الله و سنت خلفاي راشدين تمسك شود. و سنت به معني راه و طريقه اي  است كه پيشينيان آن را پيموده باشند. لذا اين تمسك كه در حديث مورد بحث بدان اشاره شده است، شامل تمام اعتقادات، اعمال و اقوالي است كه خود رسول الله صلي الله عليه وسلم  و خلفاي راشدين بر آن عمل مي كرده اند. و اين اعمال، معتقدات و اقوال عنصر مهم و عمده سنت كامل به حساب مي آيند.[823] و سلف صالح مجموع اين اعمال، اقوال و اعتقادات را سنت مي دانست واژه سنت را به چيزي ديگر اطلاق نمي كرد. از اينجا بخوبي روشن است كه حكم تمسك به سنت خلفاي و اصحاب در واقع دستور تمسك به آن علمي است كه آنان درباره سنت رسول الله صلي الله عليه وسلم  داشته اند. 
 (ب) وقتي به قرآن مراجعه مي كنيم، مي بينيم كه قرآن بر مراجعه به سنت تاكيد دارد. مثلاً در آيه 164 آل عمران مي گويد: )لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ إِذْ بَعَثَ فِيهِمْ رَسُولاً مِنْ أَنْفُسِهِمْ يَتْلُو عَلَيْهِمْ آيَاتِهِ وَيُزَكِّيهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَإِنْ كَانُوا مِنْ قَبْلُ لَفِي ضَلالٍ مُبِينٍ) (همانا خداوند بر مومنان منت نهاد آن هنگامي كه پيامبري از ميان خودشان بر انگيخت تا آياتش را براي آنها تلاوت كند، آنها را 