 قسطنطين را به اميد اينکه تابع فرامين او شده، و در نشر تعاليم مسيحيت و نابود ساختن عقايد بت پرستانه روماني همکاري خواهد نمود، او را به قدرت رسانيد. در اثر همين کشمکش بود که از آميزش بقاياي مبادي مسيحيت با مبادي فلسفه ای وثني، دين جديد بوجود آمد که آن مجموعه ای نظريات مسيحيت اصيل و عقائد بت پرستانه يوناني ها و روماني مي باشد(1).
----------------------------------------
1) به نقل از : الفکر الغربي ص: 89دين ميترا چه بود؟
دين ميترا يکي از ادياني بود که در قرن ششم قبل الميلاد در سرزمين فارس نشأت کرد، و در سال 70 قبل الميلاد به روما سرايت نمود، و از آنجا در سراسر کشور روم منتشر شد، و تاشمال ايتاليا و کشور برطانيه رسيد.
و هنگاميکه عقائد فعلي حالي مسيحيان را باعقائد ميترا موازنه کنيم در ميان هردو نظريه يک نوع تشابه کلي را مشاهد ميکنيم که تفصيل آن قرار ذيل است:

1- مقارنه ميان دين ميترا و مسيحيت
عقايد پيروان ميترا راجع به وي
1- ميترا در غار تولد شد
2- ميترا در 25 دسمبر به دنيا آمد
3- ميترا دفن شد، اما دو باره زنده شد، و از قبرش برخاست
4- موت ميترا به خاطر نجات بشريت از گناهان شان صورت گرفت.
5- ميترا بعد از زنده شدنش به آسمانها در حالي بلند شد که شاگردانش به او تضرع و عاجزي مي نمودند.
6- شاگردان خاص ميترا  12 تن بودند.
7- پيروان ميترا بنام او غوطه (غسل تعميد) مي‌کردند.
8- در ياد بود ميترا هر سال يک عشاي مقدس ترتيب ميدادند.
9- ميترا رمز پاکيزگي بود.
10- ميترا به نام نجات دهنده از گناهان ياد مي شد.
11- ميترا تاج مؤمنان است.
12- ميترا خود را ذبح نمود تا فداي گناهان بشريت باشد.
13- ميترا شفيع گنهگاران بود.
14- ميترا واسطه ميان خدا و بشريت است.
15- ميترا آفتاب زندگي است

عقايد مسيحيان راجع به مسيح
1-	مسيح در غار تولد شد
2-	مسيح به عقيده مسيحيان در 25 دسمبر تولد شد
3-	مسيح بعد از دفن از قبرش برخاست.
4-	موت مسيح به خاطر نجات بشريت از گناه ازلي بود که آدم مرتکب شد.
5-	مسيح بعد از بيرون شدن از قبرش به آسمان بلند شد.
6-	شاگردان مسيح 12 تن بودند.
7-	مسيحيان نـيز به نـام او غوطه (غسل تعميد) مي شدند.
8-	عشاء رباني در عقيدۀ مسيحيان يک طعام مقدس است که حيثيت غذاي روحي را براي مسيحيان دارد.
9-	مسيح پاک کنندۀ دلها بود
10-  مسيح نجات دهنده گنهگاران است.
11- مسيح تاج زندگي است.
12- مسيح جان خود را فداي عالم ساخت.
13- مسيح در نزد «پدر» شفاعت ميکند.
14- مسيح واسطه ميان خدا و مردم بود.
15- مسيح آفتاب زمين است.

و همين تشابه زياد بين دو دين سبب شد که روماني ها به سرکردگي امپراطور قسطنطين به صورت گروه گروه به دين جديد مسيحي بپيوندند. لذا «جون روبرتس» بجا گفته است که: «با دخول رومانيها در دين مسيحيت، ديانت ميترا پايان نيافت، بلکه جامۀ مسيحيت را به خود پوشيد»(1).
--------------------------------------------
1)  مراجعه شود به: النصرانية والإسلام ص 99 – 101، وحاضر العالم الإسلامي – عبدالله عزام – ص: 610/ جلد دوم مجموعه الذخاير العظام.عقائد بودائي ها در بارهء بودا
1-	تجسد بودا به واسطه حلول روح القدس بر دوشيزه «مايا» صورت گرفت.
2-	هنگامي که بودا از کرسي ارواح فرود آمد، و داخل رحم «مايا» شد، رحم «مايا» مانند بلور شفاف و صاف شد، و بودا بسان يک گل زيبا ازو پديدار شد.
3-	هنگام مولد بودا ستاره ای در آسمان پديدار شد که بر تولد بودا مژده مي داد.
4-	بودا در 25 کانون اول (دسمبر) تولد يافت.
5-	هنگام ولادت بودا، فرشتگان جشن خوشي گرفتند، او را حمد گفتند، و مي‌گفتند: امروز بودا چشم به جهان گشود، تا خوشحالي و سلامتي را نصيب مردمان گرداند، و نور را در اماکن تاريک پخش کند و کوران را بصارت دهد.
6-	دانشمندان، بودا‌ را شناختند و حقيقت لاهوت را درک کردند، و يک روز بعد از ولادت اش مردم گرد او جمع شدند و او را خداي خدايان خواندند.
7-	بودا که هنوز طفل بود، مردم هداياي قيمت بها را به او تقديم نمودند.
8-	بودا به هنگام طفلي به مادرش گفت که: او بزرگتر از همه مردمان است.
9-	ولادت بودا مخفي صورت گرفت، چون پادشاه تصميم قتل او را داشت، هنگاميکه به او گفتند که: بودا سلطنت را از وي خواهد گرفت.
10-	وقتي بودا به دعوت آغاز کرد، شيطان «مارا» ظاهر گرديد، تا او را منحرف سازد.
11-	شيطان به بودا گفت: تو از دعوتت منصرف شو، امپراطور جهان خواهي بود.
12-	بودا به شيطان «مارا» گوش ننهاد و گفت: از من دور شو.
13-	بعد از آنکه بودا بر شيطان «مارا» پيروز شد، آسمانها بروي گلباران نمودند، و فضا معطر گرديد.
14-	بودا زماني زيادي روزه داشت.
15-	بودا را به آب مقدس «گنگا» تعميد کردند، در اثناي تعميد او، روح الله و روح القدس هر دو حاضر بودند.
16-	نماز بودائي وقتي پذيرفته مي شود و باعث دخول آنهان در جنت ميگردد که نماز خود را بنام بودا آغاز کنند.
17-	وقتي بودا فوت نمود و دفن گرديد، قبر او با قوه ای ما فوق الطبيعة از هم شق گرديد، و او زنده شد.
18-	بعد از آنکه بودا دعوت خود را در زمين به پايان رساند، به طرف آسمانها صعود نمود.
19-	بودا در آخر زمان دوباره بسوي زمين بازگشت خواهد نمود و دعوت خود را از سر ميگيرد، تا زمين را پر از سعادت و نعمت سازد.
20-	بعد از بعثت، محاسبۀ مردم به بودا سپرده مي شود.
21-	بودا را اول و نهايت نيست، و او جاويدان است.
22-	از بودا روايت شده است که وي گفته است: من گناهان بشريت را متحمل شدم، تا آنها به سعادت برسند.
23-	بودا گفت: اعمال نيک خود را پنهان کن و بدي هاي را که مرتکب آن شده اي بر مردم آشکار کن.
24-	بودا پيروان خود را وصيت نمود تا با مردم با شفقت و محبت روبرو شوند، حتي با دشمنان خود.
25-	بودا به پيروان خود نصيحت کرد تا دنيا را کنار بگذارند، و از ثروت خود چشم بپوشند، و فقر را ترجيح دهند تا در دعوت وي پذيرفته شود.
26-	هدف برتر بودا اين بود تا فلسفه ای بوديزم را به ملکوت آسمانها بلند سازد.
27-	بودا به عدم زواج تأکيد مي‌ورزيد، و او زواج را به سوختن در آتش تشبيه ميداد.
28-	بودا ازدواج را تنها در صورت خوف از زنا جائز مي شمرد.
29-	بودا يگانه فرزند خدا بود، او در ناسوت متجسد شد و خود را قرباني نمود تا بشريت را از گناهانش نجات دهد، به اين اساس او را نجات دهنده و مسيح، و پسر خدا گفته مي شود

اقوال و عقائد مسيحيان
1-	تجسد يسوع مسيح به واسطه حلول روح القدس بر مريم صورت گرفت.
2-	هنگاميکه مسيح از کرسي آسماني خود فرود آمد و داخل رحم مريم شد، رحم او مانند بلور صاف و شفاف شد، و عيسي به طور گل زيبائي از او پديدار شد.
3-	هنگام تولد عيسي ستاره ای از جهت شرق پديدار شد که بشارتي بود بر تولد عيسي، و آن ستاره بنام ستاره ای مسيح ياد مي شود.
4-	مسيح نيز در 25 کانون اول (دسمبر) تولد شد.
5-	هنگاميکه مسيح تولد شد، فرشتگان آسمان خوشحال شدند، و در حمد اين ذات مبارک ترانه سرودند، و مي گفتند: بزرگي مر الله راست در بلندي ها، برزمين سلامتي باد و بر مردمان خوشحالي باد.
6-	دانشمندان به زيارت عيسي آمدند، و حقيقت لاهوت او را درک نمودند، و قبل از مرور يک روز بر وي، او را خداي خدايان خواندند.
7-	به يسوع در حال طفلي هدايائي قيمت ب