 مختلف طلاب اشغال مينمايند.
-جماعت اسلامي به طرفداري مهاجرين و مجاهدين افغاني برخاست و براي شان اردوگاه ها و شفاخانه ها تشكيل داد واز آنان پشتيواني كرد، و تا حال وظيفهء مهم جماعت در پاكستان همين است.
-جماعت به مدت نو سال ( 1947- 1956م) در مقابل اشتراكي ها، هندوها و بيدين ها داخل معركه و مجادله گرديد، تا آنكه قانون 1956م وضع شد كه تأييد و جانبداري از نظر اسلامي به شمار ميرود، ولي اين مقابله  با اشكال مختلف  تا امروز ادامه دارد.
-در مرامنامهء جماعت اسلامي در پاكستان چنين آمده است:
* جماعت بايد كتاب خداوند U و سنت رسولش r را به حيث دو مصدر احتجاج و استدلال در تمام امور زندگي باخود داشته باشد.
* به خلاف گروه هاي  سري در جهان، مقابله و كوشش جماعت بخاطر رسيدن به هدفش  بايد از راه هاي مخفي نباشد، بلكه هر كاري كه انجام ميدهد آشكارا و در روشني روز باشد.
* جماعت ، بخاطر عملي كردن اصلاحاتي كه در جستجوي آنست و انقلابي كه در طلبش قرار دارد  از طرق دستوري و قانوني پيش ميرود، همچنان به خاطر تغيير و نوآورييكه آنرا هدف قرار داده است در تلاش كسب نمودن راي عام مردم است.

ريشه هاي فكري و اعتقادي:
-أبو الأعلى مودودي در قدم اول دعوت خود را از كتاب خداوند ج و سنت رسولش ص اخذ نموده است.
-دعوت وي متأثر از دعوت شيخ محمد بن عبد الوهاب است، زيرا مودودي نيز بر پاك كردن عقيده ازشوائب شرك، ضروري بودن بازگشت به سوي دو سرچشمهء زلال ( قرآن و حديث)، رجوع  به سوي دليل در هر امري و از بين بردن بدعات وارده در دين، شديدا و دائما اصرار ميورزيد.
-مودودي از فيلسوف اسلام محمد اقبال لاهوري، كه فكر جدائي پاكستان مسلمان از هندوستان بت پرست، را به ميان آورد، نيز متأثر بود و اقبال را خيلي دوست داشت، ايشان فقط سه بار باهم ملاقات گرده اند و درهر سه بار فكرهاي شان خيلي زياد باهم مطابقت داشت.
-بين دعوت اخوان المسلمين و دعوت جماعت اسلامي تأثير و تأثر [تأثير دهي و تأثير پذيري] وجود داشت و كتب هريكي از اين دو جماعت در منهج ديگر تدريس ميشد. حسن البنا كتاب «الجهاد في الاسلام» را كه مودودي تأليف نموده بود مطابق به افكار جهادي خود  يافته تعجب و خوشي خود را از آن اظهار نمود.
انتشار و جاهاي نفوذ:
-مركز جماعت در پاكستان ميباشد.
-مركز جماعت اسلامي در پاكستان همانا المنصوره شهر لاهور است.
-افراد جماعت رهبري هاي متعددي در بنگلديش، هند، سريلانكا، كشمير، و غيره دارند، كه اين تعدد تنها بخاطر كارهاي اداري است و در غير آن همهء آنها داراي فكر و جهت واحدي هستند ويك منطقه بامنطقهء ديگر هيچ نوع اختلافي ندارند.
-جماعت اسلامي در پاكستـان نـفوذ  قوي و تأييد گستردهء مردم را باخود دارد 
كه حتى در مجالس مختلف حكومتي جاي خود را اشغال نموده است.
مراجــع:
1- أبو الأعلى المودودي:               اسعد جيلاني- ترجمه دكتور سمير عبد الحميد 
    فكره و دعوته                      ابراهيم- شركت فيصل در لاهور-طبع اول به 
                                        عربي -1398هـ /1978م.                                         
2-الإمام أبوالأعلي المودودي:         خليل احمد الحامدي- المكتبة العـلمية- لاهور 
   حياته، دعوته، جهاده               – پاكستان –1980م.
3- الموسوعة الحركية (دو جلد)       فتحـي يكن-دار البـشير- عمان- الاردن- 
                                        1403هـ /1982م.
4-دستور الجماعة الإسلامية           خليل احمد الحامدي آنرا به عربي نقـل  داده 
    بباكستان.                          است- دار العروبة- الـمنصـورة-لاهور-
                                        پاكستان -1982م.
5-كتب و تأليفات أبو الأعلى مودودي كه زياد و مشهور است.


 
حزب جمهوري در سودان
تعريف:
اين حزب يك حزب سوداني است كه مؤسس آن، محمود محمد طه به سوي ايجاد حكومت فيدرالي، ديموكراتي، و اشتراكي، كه شريعة انساني در آن حكمفرما باشد، دعوت ميكند، مبادي حزب مختلط از افكار و فلسفه هاي گوناگون بوده خيلي غموض و پيچيدگي در آن وجود دارد، مقصود  از اين غموض و پيچيدگي در قدم اول پنهان ساختن بسياري از حقايق، و در قدم دوم جلب توجه دانشمندان است.
تأسيس و اشخاص بارز:
-مؤسس اين حزب مهندس محمود محمد طه است كه سال 1911م تولد شده و سال 1936 در ايام انگليس، از دانشگاه خرطوم، كه در آن وقت بنام ( كلية الخرطوم التذكارية) ياد ميشد، فارغ گرديده.
-حزب وي در ايام استعمار بريطانيا بر سودان متولد گرديد و محمود بطور مستمر از ابتداء تأسيس در سال 1945م تا وقت مرگش به حيث رئيس حزب ايفاء وظيفه نمود.
-در ايام انگليس زنداني شد و چند سال هم گوشه نشيني اختيار نمود و بعد از آن به افكار سياسي خود بيرون شد، افكاري كه سوي تفاهم با اسرائيل دعوت مينمود، همچنان يك تعداد نظريات ديني را ابراز نمود كه خلط با نظريات شخصي بوده و هيچ يكي از علماء و ائمهء دين بآن قول نكرده است.
-در مجادله و مناظره مهارت خاصي داشت.
-در دور اخير زندگي اش بارديگر به زندان برده شد و اندكي بعد رهاگرديد، لكن به مجرد خروجش از زندان فعاليت گرمي را، در مقابل تطبيق شريعت  اسلامي در سودان، براه انداخت، و مسيحي هاي جنوب را نيز ضد تطبيق شريعت بر انگيخت، همين بود كه  حكم اعدام وي با چهار تن از همكارانش به جرم  زنديق شدن و مقابله با تطبيق شريعت اسلامي، صادر گرديد.
-برايش سه روز مهلت داده شد تا توبه كند ولي توبه نكرد، و صبح روز جمعه 27 ربيع الثاني 1405هـ مطابق به 18/1/1985م به دار آويخته شد و اعدام گرديد، اعدام وي به پيش چشم  همان چهار همكارش صورت گرفت، همكارانش عبارت بودند از:
1-تاج الدين عبدالرزاق، (35 )ساله، كارگر در يكي از شركت هاي نساجي.
2-خالد بكير حمزه، ( 22)ساله، طالب دانشگاه قاهره- شاخهء خرطوم.
3-محمد صالح بشير، ( 36) ساله، مستخدم در شركت تجارتي الجزيره.
4-عبد اللطيف عمر، (51) ساله كارمند در جريدهء الصحافة، اينها همه، بعد از دو روز توبهء خودرا اعلان نموده گردن هاي خويش را از ريسمان دار نجات دادند.
افكار و معتقدات:
-اين حركت داراي افكار و معتقدات ناآشنائي است كه از مفكورهء اسلامي بعيد و دوراست، رهبر اين حزب، اهدافي را كه به سوي آن سعي و تلاش ميكنند در نقاط ذيل تعيين نموده است:
1-ايجاد افراد آزادي كه مطابق خواست خويش فكر ميكنند، مطابق فكر خويش سخن ميگويند، و مطابق گفتار خويش عمل ميكنند.
2-ايجاد جامعهء صالح «جامعه ايكه مبني بر مساوات اقتصادي، سياسي و اجتماعي باشد».
* مساوات اقتصادي آن از اشتراكيت شروع شده به سوي كمونستي پيش ميرود.
* مساوات سياسي از ديموكراتي نيابي مباشر شروع شده به آزادي مطلق فردي ختم ميشود، البته آزادييكه براي هر فرد شريعت خاص خودش باشد.
* مساوات اجتماعي عبارت است از نابود ساختن تفرقه به حسب طبقه، رنگ، عنصر و عقيده.
3-مقابله با خوف و ترس…«خوف [مرادش خوف و ترس از خداوند (ج) است] پدر شرعي از براي تمام نواقص اخلاقي و معايب سلوك به شمار ميرود، مردي كه خوف داشته باشد هرگز كمالات مردي وي تكميل نخواهد شد، همچنان زني كه خوف داشته باشد هرگز كمالات زني وي پوره نخواهد شد، به هر اندازه ايكه ترس داشته 