كند و در همه‌ حال‌ بر اين‌ اصول‌ پايبند باشيد.
	سوره نور آيه  57
‏متن آيه : ‏
‏ لَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا مُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَمَأْوَاهُمُ النَّارُ وَلَبِئْسَ الْمَصِيرُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و كافران‌ را عاجزكننده‌ در زمين‌ مپندار» يعني: مپندار كه‌ آنان‌ مي‌توانند از نزد حق‌ تعالي‌ بگريزند آن‌گاه‌ كه‌ بخواهد عذاب‌ را برآنان‌ فرود آورد «و جايگاهشان‌ آتش‌ است‌ و چه‌ بد بازگشت‌گاهي‌ است‌» يعني: دوزخ‌ چه‌ بد سرانجام‌ و چه‌ بدمنزلگاهي‌ است‌؟!
	سوره نور آيه  58
‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِيَسْتَأْذِنكُمُ الَّذِينَ مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ وَالَّذِينَ لَمْ يَبْلُغُوا الْحُلُمَ مِنكُمْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ مِن قَبْلِ صَلَاةِ الْفَجْرِ وَحِينَ تَضَعُونَ ثِيَابَكُم مِّنَ الظَّهِيرَةِ وَمِن بَعْدِ صَلَاةِ الْعِشَاء ثَلَاثُ عَوْرَاتٍ لَّكُمْ لَيْسَ عَلَيْكُمْ وَلَا عَلَيْهِمْ جُنَاحٌ بَعْدَهُنَّ طَوَّافُونَ عَلَيْكُم بَعْضُكُمْ عَلَى بَعْضٍ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
بعد از طرح‌ ادله‌ الوهيت‌ كه‌ خود دلايل‌ وجوب‌ اطاعت‌ نيز هست‌، خداوند(ج) با اين‌ آيات‌ به‌ بيان‌ و تفصيل‌ احكام‌ و آداب‌ گذشته‌ در اين‌ سوره‌ برگشته‌ و آنها را چنين‌ دنبال‌ مي‌كند: «اي‌ كساني‌ كه‌ ايمان‌ آورده‌ايد، قطعا بايد غلام‌ و كنيزهايتان‌ از شما اجازه‌ بگيرند» در وقتي‌ كه‌ به‌ خانه‌ نزد شما وارد مي‌شوند. ابن‌عباس‌(رض) در بيان ‌سبب‌ نزول‌ اين‌ آيه‌ مي‌گويد: رسول‌ خدا ص غلامي‌ از انصار به‌نام‌ مدلج‌بن‌ عمرو را چاشتگاه‌ نزد عمربن‌الخطاب‌(رض) فرستادند. آن‌ غلام‌ بر عمر(رض) درآمد و او را به‌حالي‌ ديد كه‌ عمر(رض) ورود وي‌ را بر خود در آن‌ حالت‌ نمي‌پسنديد، بعدا عمر(رض)به‌ رسول‌ خدا ص گفت: يا رسول‌الله! اي‌ كاش‌ خداي‌ متعال‌ ما را در موضوع‌ استئذان‌ امرونهي‌ مي‌كرد. همان‌ بود كه‌ اين‌ آيه‌ نازل‌ شد. «و» نيز بايد از شما اجازه‌ بگيرند «كساني‌ از شما كه‌ به‌ بلوغ‌ نرسيده‌اند» آنان‌ اطفال‌ آزاد پسر و دخترند «سه‌ نوبت‌» يعني: هر دو گروه‌ بايد در طول‌ مدت‌ شبانه‌روز، در سه‌ وقت‌ از شما اجازه‌ بگيرند. به‌ قولي: مراد سه‌ بار اجازه ‌گرفتن‌ در هر نوبتي‌ است‌. يعني: اجازه‌گرفتن‌ را از سه‌بار ببيشتر تكرار نكنند، اين‌ سه‌ وقت‌ عبارت‌ است‌ از: «پيش‌از نماز بامداد» زيرا اين‌ وقت‌، وقت‌ برخاستن‌ از خوابگاه‌ و درآوردن‌ جامه‌هاي‌ خواب‌ و پوشيدن‌ جامه‌هاي‌ بيداري‌ است‌ و چه‌بسا كه‌ شخص‌ برهنه‌ خوابيده‌ باشد، يا بر حالتي‌ قرار داشته‌ باشد كه‌ دوست‌ ندارد ديگران‌ او را بر آن‌ حال‌ ببينند «وهنگامي‌ از نيمروز كه‌ لباسهايتان‌ را بيرون‌ مي‌آوريد» زيرا مسلمانان‌ در نيمروز براي‌خواب‌ قيلوله‌ (چاشتگاه) لباسهاي‌ خود را در مي‌آورند «و پس‌ از نماز عشاء» كه‌اين‌ وقت‌ نيز، وقت‌ برهنه‌شدن‌ از لباس‌ و خلوت‌كردن‌ با همسران‌ است‌ «اين‌ سه ‌نوبت‌ برايتان‌ عورت‌ است‌» عورات: يعني‌ ساعات‌ برهنگي‌ شماست‌ كه‌ ستر وپوشش‌ در آن‌ ناقص‌ و مختل‌ مي‌شود پس‌ بايد در اين‌ سه‌ وقت‌، اطفال‌ و بردگان ‌خويش‌ را به‌ كسب‌ اجازه‌ دستور دهيد و برايشان‌ جايز نيست‌ كه‌ بي‌اجازه‌ بر شما درآيند. به‌ قولي: حكم‌ اين‌ آيه‌ منسوخ‌ است‌ و اين‌ حكم‌ در زماني‌ بوده‌ كه‌ خانه‌ها در نداشته‌اند ولي‌ حالا كه‌ اغلب‌ مردم‌ منازل‌ و خانه‌هايشان‌ را به‌ دروازه‌ مجهز ساخته‌اند، نياز به‌ كسب‌ اجازه‌ از ميان‌ رفته‌ است‌. به‌قولي‌ديگر: حكم‌ اين‌ آيه‌ منسوخ‌ نيست‌ بلكه‌ در حق‌ مردان‌ و زنان‌ ـ هر دو ـ ثابت‌ و پابرجاست‌. امام ‌ابوحنيفه‌ گفته‌ است: هيچ ‌يك‌ از علما بر منسوخ‌ بودن‌ حكم‌ استئذان‌ اصرار نورزيده ‌است‌. اما در «غير از اين‌» اوقات‌ سه‌گانه‌ «نه‌ بر شما و نه‌ بر آنان‌ هيچ‌ گناهي‌ نيست‌» در داخل‌ شدن‌ غلامان‌ و كنيزانتان بدون‌ اجازه‌ «چراكه‌ آنان‌ بر شما طواف ‌كننده‌اند» يعني: آنان‌ خدمتكاران‌ شما هستند لذا پيرامون‌ شما در گردشند پس ‌باكي‌ نيست‌ كه‌ در غير اين‌ اوقات‌ سه‌گانه‌ بدون‌ اجازه‌ بر شما درآيند «و بر همديگر وارد مي‌شويد» آن‌ غلامان‌ و كنيزان‌ نزد شما مي‌آيند و شما نزد آنان‌، آنان‌ براي ‌خدمت‌ كردن‌ و شما براي‌ به‌ خدمت‌ گرفتنشان‌ پس‌ اگر دستور كسب‌ اجازه‌ به‌ همه‌ وقت‌ تسري‌ يابد، شما در حرج‌ و سختي‌ مي‌افتيد «خداوند آيات‌ خود را اين‌ گونه ‌براي‌ شما روشن‌ مي‌كند» آياتي‌ كه‌ دال‌ بر احكام‌ شريعت‌ وي‌ است‌ «و خدا داناي ‌حكيم‌ است‌» بسيار داناست‌ به‌ منافع‌ بندگانش‌، نهايت‌ با حكمت‌ و فرزانه‌ است‌ در بيان‌ مرادش‌.
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:695.txt">آيه  59</a><a class="text" href="w:text:696.txt">آيه  60</a><a class="text" href="w:text:697.txt"> آيه  61</a></body></html>سوره نور آيه  59
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذَا بَلَغَ الْأَطْفَالُ مِنكُمُ الْحُلُمَ فَلْيَسْتَأْذِنُوا كَمَا اسْتَأْذَنَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آيَاتِهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و چون‌ كودكانتان‌ به‌ سن‌ حلم‌ رسيدند» يعني: به‌ حد احتلام‌ و بلوغ‌ رسيدند. خداي‌ سبحان‌ در اينجا حكم‌ اطفالي‌ را بيان‌ مي‌دارد كه‌ به‌ حد احتلام‌ مي‌رسند. در رأي‌ اكثر علما، رسيدن‌ به‌ حد حلم‌، يا با احتلام‌ شدن‌ است‌، يا با رسيدن‌ به‌ سن‌ پانزده‌سالگي‌. اما ابوحنيفه‌ مي‌گويد: پسر تا آن‌گاه‌ كه‌ به‌ سن‌ هجده ‌سالگي‌ نرسد وآن‌ را تكميل‌ ننمايد و دختر تا به‌ سن‌ هفده‌ سالگي‌ نرسد، به‌ بلوغ‌ آنان‌ حكم ‌نمي‌شود. حد بلوغ‌ در مورد دختران‌ يك‌ سال‌ كم‌ مي‌شود زيرا رشد و بالندگي ‌آنها بيشتر است‌. آري‌! چون‌ كودكانتان‌ به‌ اين‌ حد از رشد رسيدند «بايد از شما اجازه‌ بگيرند، همان‌گونه‌ كه‌ كساني‌ كه‌ پيش‌ از آنان‌ بودند، اجازه‌ گرفتند» بعني‌ چنان‌كه ‌بزرگسالاني‌ كه‌ قبلا ذكر آنان‌ رفت‌، از شما كسب‌ اجازه‌ كردند، اينان‌ نيز در تمام ‌اوقات‌ ـ اعم‌ از اوقات‌ خلوت‌ و غيرآن‌ ـ بايد اجازه‌ بگيرند «خدا آياتش‌ را اين‌گونه‌ براي‌ شما بيان‌ مي‌دارد و خدا داناي‌ حكيم‌ است‌» داناست‌ به‌ مصالح‌ بندگان‌، حكيم‌ است‌ در بيان‌ احكام‌.
ابن‌ كثير مي‌گويد: «اين‌ آيات‌ مشتمل‌ است‌ بر حكم‌ اجازه‌ خواستن‌ (استئذان) اقارب‌ و نزديكان‌ از همديگر. ولي‌ آنچه‌ قبلا در اين‌ سوره‌ گذشت‌، راجع‌ به‌ حكم ‌استئذان‌ بيگانگان‌ از همديگر بود لذا اين‌ آيات‌، مكمل‌ آدابي‌ است‌ كه‌ در اين ‌سوره‌ براي