 شريف‌ به‌ روايت‌ انس‌بن‌ مالك‌(رض) آمده ‌است‌ كه‌ رسول‌‌خدا‌ص فرمودند: «هر كس‌ دوست‌ دارد كه‌ رزقش‌ گشاده‌ ساخته‌ شده‌ و اجلش‌ به‌ تأخير افگنده‌ شود، بايد صله‌ رحم‌ خويش‌ را برقرار كند». اما بايد گفت‌: دراز شدن‌ عمر با اسبابي‌ مانند صله‌ رحم‌، در قضا و قدري‌ داخل‌ است‌ كه‌ علم‌ خداي‌ عزوجل‌ بر آن‌ پيشي‌ گرفته ‌است‌ زيرا در لوح‌ محفوظ نوشته‌ شده‌ كه‌ عمر فلان‌ كس‌ ـ مثلا ـ اين‌ مقدار از سال‌ است‌ و اگر صله‌ رحم‌ را برقرار كرد، در عمر وي‌ اين‌مقدار افزوده‌ مي‌شود. باز در جايي ‌ديگر از لوح‌ محفوظ بيان‌ شده‌ است‌ كه‌ آن ‌شخص‌ صله‌ رحم‌ خويش‌ را به‌جا مي‌آورد، همين‌طور از عمر هر كس‌ كه‌ كاسته ‌شود، به‌دليل‌ آن‌ است‌ كه‌ او عملي‌ انجام‌ داده‌ كه‌ مقتضي‌ كوتاه‌سازي‌ عمر وي‌ است‌، چون‌ انجام‌ دادن‌ بسيار معاصي‌ و نافرماني‌ها «بي‌گمان‌ اين‌ كار» يعني‌: افزودن‌ و كاستن‌ در عمر «بر خداوند آسان‌ است» زيرا هيچ‌ چيزي‌ بر وي‌ دشوار نيست‌ و هيچ‌ چيز ـ چه‌ اندك‌ و چه‌ بسيار، چه‌ بزرگ‌ و چه‌ كوچك‌ ـ از علم‌ وشمار پروردگار پنهان‌ نمي‌باشد.
	<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:1573.txt">آيه  12</a><a class="text" href="w:text:1574.txt">آيه  13</a><a class="text" href="w:text:1575.txt">آيه  14</a><a class="text" href="w:text:1576.txt"> آيه  15</a><a class="text" href="w:text:1577.txt">آيه  16</a><a class="text" href="w:text:1578.txt">آيه  17</a><a class="text" href="w:text:1579.txt">آيه  18</a></body></html>سوره فاطر آيه  12
‏متن آيه : ‏
‏ وَمَا يَسْتَوِي الْبَحْرَانِ هَذَا عَذْبٌ فُرَاتٌ سَائِغٌ شَرَابُهُ وَهَذَا مِلْحٌ أُجَاجٌ وَمِن كُلٍّ تَأْكُلُونَ لَحْماً طَرِيّاً وَتَسْتَخْرِجُونَ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا وَتَرَى الْفُلْكَ فِيهِ مَوَاخِرَ لِتَبْتَغُوا مِن فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و دو دريا يكسان‌ نيستند: اين‌ يك‌ شيرين‌ عطش‌بر و نوشيدنش‌ خوشگوار است‌؛ وآن‌ ديگر شور تلخ‌ مزه‌ است» بيشتر مفسران‌ برآنند كه‌ اين‌ آيه‌ مثلي‌ براي‌ مؤمن‌ و كافر است‌. يعني‌: مؤمن‌ شيرين‌ و خوب‌ و كافر تلخ‌ و شوربخت‌ است‌. اما امام‌رازي‌ مي‌گويد: قول‌ قوي‌تر اين‌ است‌ كه‌ مراد از اين‌ آيه‌، ارائه‌ دليلي‌ ديگر برقدرت‌ خداوند(ج) مي‌باشد «و از هر يك» از اين‌ دو دريا «شما گوشتي‌ تازه‌ مي‌خوريد» با صيد ماهيان‌ و آبزيان‌ آن‌ درياها «و زيوري‌ كه‌ آن‌ را بر خود مي‌پوشيد بيرون‌ مي‌آوريد» زجاج‌ مي‌گويد: «زيور فقط هنگامي‌ از دو درياي‌ شور و شيرين ‌بيرون‌ آورده‌ مي‌شود كه‌ آن‌ دو باهم‌ درآميزند، نه‌ از هريك‌ به‌طور منفرد وجداگانه‌». زيور دريا؛ اغلب‌ مرواريد و مرجان‌ است‌ كه‌ از آن‌ انگشتر و دستبند وگردنبند و پاي‌برنجن‌ مي‌سازند. «و كشتي‌ها را در دريا موج شكاف‌ مي‌بيني» كه‌امواج‌ دريا را شكافته‌، مي‌آيند و مي‌روند «تا از فضل‌ او روزي‌ خود را طلب ‌كنيد» مراد از فضل‌: تجارت‌ دريايي‌ به‌سوي‌ كشورها و سرزمينهاي‌ دور در مدتي‌ نزديك‌ است‌ چنان‌كه‌ در سوره‌ بقره‌ (آيه‌ 164) گذشت‌. «و باشد كه‌ شكر گزاريد» خداوند سبحان‌ را در برابر اين‌ نعمتهايي‌ كه‌ بر شما ارزاني‌ داشته‌ است‌.
 
	سوره فاطر آيه  13
‏متن آيه : ‏
‏ يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَيُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُّسَمًّى ذَلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ وَالَّذِينَ تَدْعُونَ مِن دُونِهِ مَا يَمْلِكُونَ مِن قِطْمِيرٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
همچنان‌ از قدرت‌ تامه‌ و سلطه‌ عظيم‌ او اين‌ است‌ كه‌: «شب‌ را در روز درمي‌آورد و روز را در شب‌ درمي‌آورد» پس‌ در هر يك‌ از آنها با كاستن‌ از يكي‌ ديگر، مي‌افزايد «و خورشيد و ماه‌ را رام‌ كرده‌است» براي‌ منافع‌ و مصالح‌ انسان‌ «كه‌ هر يك‌ تا ميعادي‌ معين‌ روانند» كه‌ خداي‌ عزوجل‌ اين‌ ميعاد و سرآمد معين‌ را براي‌ حركت ‌و جريان‌ خورشيد و ماه‌ مقدر كرده ‌است‌. اين‌ ميعاد، روز قيامت‌ است‌. به‌قولي‌: اين‌ ميعاد، عبارت‌ از مدتي‌ است‌ كه‌ خورشيد و ماه‌ در آن‌ فلك‌ را مي‌پيمايند، كه ‌يك‌ سال‌ براي‌ خورشيد و يك‌ ماه‌ براي‌ قمر است‌. به‌قولي‌: مراد از آن‌ به‌ جريان ‌انداختن‌ خورشيد در روز و به‌ جريان‌ انداختن‌ مهتاب‌ در شب‌ است‌ «اين» انجام‌دهنده‌ كارهاي‌ يادشده‌ «الله پروردگار شماست‌، فرمانروايي‌ از آن‌ اوست» يعني‌: اين ‌ذاتي‌ كه‌ كارهاي‌ يادشده‌ همه‌ از صنع‌ اوست‌، همانا آفريننده‌ پردازنده‌ و تواناي ‌مقتدري‌ است‌ كه‌ مالك‌ عالم‌ و متصرف‌ آن‌ است‌ «و كساني‌ كه‌ شما» اي‌ ناباوران‌! «به‌جاي‌ او مي‌خوانيد، مالك‌ پوست‌ هسته‌ خرمايي‌ هم‌ نيستند» قطمير: پوستك‌ نازك ‌سفيدرنگي‌ است‌ كه‌ ميان‌ گوشت‌ خرما و هسته‌ آن‌ قرار دارد و مانند لفافه‌اي‌ بر پيكر آن‌ هسته‌ پوشانده‌ شده‌ است‌. گويند: به‌ سبب‌ آن‌ پوستك‌ است‌ كه‌ درخت‌ خرما جوانه‌ مي‌زند و مي‌رويد. يعني‌: معبوداني‌ كه‌ شما به‌جاي‌ خداي‌ لاشريك ‌مي‌خوانيد، حتي‌ مالك‌ چيز بسيار بي‌ارزش‌ و حقيري‌ هم‌ در آسمانها و زمين ‌نيستند.
 
سوره فاطر آيه  14
‏متن آيه : ‏
‏ إِن تَدْعُوهُمْ لَا يَسْمَعُوا دُعَاءكُمْ وَلَوْ سَمِعُوا مَا اسْتَجَابُوا لَكُمْ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكْفُرُونَ بِشِرْكِكُمْ وَلَا يُنَبِّئُكَ مِثْلُ خَبِيرٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«اگر آنها را بخوانيد، دعاي‌ شما را نمي‌شنوند» زيرا معبودان‌ شما جماداتي‌ بيش ‌نيستند كه‌ چيزي‌ را درك‌ نمي‌كنند «و اگر هم‌ بشنوند» بر فرض‌ و تقدير «شما را پاسخ‌ نمي‌دهند» زيرا از پاسخ‌ دادن‌ به‌ شما عاجزند «و روز قيامت‌ شرك‌ شما را انكار مي‌كنند» يعني‌: از عبادت‌ شما بيزاري‌ جسته‌ و منكر اين‌ مي‌شوند كه‌ پرستش‌ آنها از سوي‌ شما حق‌ بوده‌ است‌ چنان‌كه‌ منكر اين‌ مي‌شوند كه‌ شما را به‌ پرستش‌ خويش‌ فرمان‌ داده‌ باشند «و هيچ‌كس‌ چون‌ خداي‌ آگاه‌ تو را خبردار نمي‌كند» يعني‌: هيچ‌ كس‌ مانند ذاتي‌ كه‌ به‌ همه‌ چيزها آگاه‌ و داناست‌، تو را آگاه‌ نمي‌كند. شاه‌ولي‌الله دهلوي‌ مي‌گويد: «لا ينبئك‌ مثل‌ خبير ـ در ميان‌ اعراب‌ مثلي‌ است‌، كه‌ چون‌ سخني‌ بليغ‌ گويند و تحقيق‌ به‌ نهايت‌ رسانند، اين‌ مثل‌ را گويند».
	سوره فاطر آيه  15
‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَنتُمُ الْفُقَرَاء إِلَى اللَّهِ وَاللَّهُ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«اي‌ مردم‌! شما به‌سوي‌ خداوند فقير هستيد» يعني‌: شما بندگان‌ مطلقا به‌سوي ‌خداوند متعال‌ در تمام‌ امور دين‌ و دنياي‌ خويش‌ نيازمند هستيد «و خداوند است ‌كه» مطلقا «بي‌نياز حميد است» يعني‌: از ج