عنه می گويد: يا رسول الله صلی الله عليه وسلم بهشتی که پهنای آن به اندازهء آسمان و زمين است؟
فرمود: بلی!
وی گفت: به به. 
رسول الله صلی الله عليه وسلم فرمود: چه چيز سبب شد که به به بگوئي؟
گفت: نه و سوگند به خدا يا رسول الله صلی الله عليه وسلم بجز اينکه از اهل آن باشم.
فرمود: همانا تو از اهل آن می باشی. پس چند دانهء خرما را از تير دانش بيرون کرده و شروع به خوردن آن نموده و گفت: اگر من زنده بمانم تا اين چند دانه خرما را بخورم آن زندگی طولانی خواهد بود.
و بعد از آن خرماهائی را که با او بود، انداخته و با آنها جنگيد تا کشته شد.
 1316- وعنه قال: جاءَ ناسٌ إلى النبي صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم أنِ ابْعث معنَا رجالاً يُعَلِّمونَا القُرآنَ والسُّنَّةَ، فَبعثَ إلَيْهِم سبعِينَ رجلا مِنَ الأنْصارِ يُقَالُ لهُم: القُرَّاءُ ، فيهِم خَالي حرَام، يقرؤُون القُرآن، ويتَدَارسُونَهُ باللَّيْلِ يتعلَّمُون، وكانُوا بالنَّهار يجيئُونَ بالماءِ ، فَيَضعونهُ في المسجِد، ويحْتَطِبُون فَيبيعُونه، ويَشْتَرُونَ بِهِ الطَّعام لأهلِ الصُّفَّةِ ولِلفُقراءِ ، فبعثَهم النبي صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم، فعرضوا لهم فقتلُوهُم قبل أنْ يبلُغُوا المكان، فقَالُوا: اللَّهُمَّ بلِّغ عنَّا نَبيَّنَا أَنَّا قَد لَقِينَاكَ فَرضِينَا عنْكَ ورضيت عَنا، وأَتى رجُلٌ حراماً خالَ أنس مِنْ خَلْفِه، فَطعنَهُ بِرُمحٍ حتى أنْفَذه، فَقَال حرام: فُزْتُ وربِّ الكَعْبة، فقال رسولُ اللَّه صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم: « إنَّ إخْوانَكم قَد قُتِلُوا وإنهم قالُوا: اللَّهُمَّ بلِّغ عنَّا نبينا أَنَّا قَد لَقِيناكَ فَرضِينَا عنكَ ورضِيتَ عَنَّا » متفقٌ عليه، وهذا لفظ مسلم.

1316- از انس رضی الله عنه روايت است که:
عده ای از مردم بحضور پيامبر صلی الله عليه وسلم آمدند که با ما اشخاصی را بفرست که برای ما کتاب و سنت بياموزند. آنحضرت صلی الله عليه وسلم هفتاد نفر از انصار را که به آنان قراء گفته می شد، بطرف شان فرستاد که در زمرهء آنها مامايم (دايي ام) حرام رضی الله عنه بود که قرآن را خوانده و در شب آن را با هم تکرار نموده و می آموختند و در روز آب آورده و آن را در مسجد می گذاشتند و هيزم کشی نموده آن را فروخته و با آن برای اهل صفه و فقراء طعام می خريدند.
پيامبر صلی الله عليه وسلم آنها را فرستاد و آنها (مشرکين) در مسير شان قرار گرفته و پيش از آنکه به آن جای برسند، آنها را کشتند و گفتند: (اصحاب رضی الله عنهم ) بار خدايا به پيامبر ما صلی الله عليه وسلم از ما برسان که ما به لقايت شتافتيم. پس از تو راضی شديم و تو هم از ما راضی گرديدی!
مردی بطرف حرام رضی الله عنه دايی انس رضی الله عنه از پشت سرش آمده و او را به نيزه زد تا اينکه ويرا به شهادت رساند. حرام: گفت: سوگند به پروردگار رستگار شدم.
رسول الله صلی الله عليه وسلم فرمود که: برادران شما کشته شدند و آنها گفتند: بار خدايا خبر ما را به پيامبر ما صلی الله عليه وسلم برسان که ما بديدارت شتافتيم. پس از تو راضی شديم و تو از ما راضی گشتی.

1317-وعنهُ قال: غَاب عَمِّي أنسُ بنُ النضْر رضي اللَّه عنْهُ عنِ قِتَالِ بدر، فقال: يا رسول اللَّه غِبتُ عن أوَّلِ قِتالٍ قاتَلتَ المُشرِكين، لئِنِ اللَّه أشْهَدني قِتالَ المُشرِكِينَ ليَرينَّ اللَّه ما أَصنع. فلمَّا كانَ يومُ أحُدٍ انكشفَ المُسلِمُون، فقال: اللَّهُمَّ إنِّي أَعتَذِرُ إلَيك مِمًَّا صنع هَؤُلاءِ ¬ يعْني أصْحابهُ ¬ ؤأَبْرأُ إليكَ مِمَّا صنع هَؤُلاءِ ¬ يعني المُشركينَ ¬ ثُمَّ تقدَّم فاستَقبلهُ سعدُ بنُ مُعاذٍ فقال: يا سعدُ بنَ مُعاذٍ الجنَّةُ وربِّ النَّضْر، إنِّي أجِدُ رِيحَهَا مِن دونِ أُحد، قال سعد: فما استَطعتُ يا رسول اللَّهِ مَا صنَع، قال أنس: فَوجدْنَا بِهِ بِضعاً وثَمانِينَ ضربةً بالسَّيف، أوْ طَعنةَ برُمْحٍ أوْ رميةً بِسهم، ووجدناهُ قد قُتِلَ ومثَّلَ بِهِ المُشرِكون، فَما عرفَهُ أحدٌ إلا أُختُهُ بِبنانِه. قال أنس: كُنَّا نَرى ¬ أوْ نَظُنُّ ¬ أَنَّ هذِهِ الآيةَ نَزَلَتْ فِيهِ وفي أَشبَاهِه: {  مِنَ  المُؤْمِنينَ رِجَالٌ صدقُوا ما عَاهَدوا اللَّه عليْهِ فَمِنْهُمْ منْ قَضَى نَحْبَهُ }  إلى آخرهَا [ الأحزاب: 23 ] . متفقٌ عليه، وقد سبَقَ في باب المُجاهدة.

1317- از انس رضی الله عنه روايت است که:
عمويم انس بن نضر رضی الله عنه از جنگ بدر غيبت کرد و گفت: يا رسول الله صلی الله عليه وسلم از اولين جنگی که با مشرکين نمودی، غيبت کردم. اگر خداوند مرا به جنگ مشرکين حاضر کرد، خواهد ديد که چه می کنم.
چون روز احد بود و مسلمين عقب نشينی کردند و گفت: بار خدايا می بسويت عذر می جويم از آنچه اينان کردند (يعنی دوستانش) و پاکی می جويم از آنچه اينان کردند (يعنی مشرکين) سپس پيش رفت. سعد بن معاذ رضی الله عنه پيش رويش آمد و گفت: ای سعد بن معاذ بشتاب به سوی بهشت و سوگند به پروردگار نضر که من بوی آن را از طرف احد در می يابم. سعد رضی الله عنه گفت: يا رسول الله صلی الله عليه وسلم نتوانستم که کار او را انجام دهم. 
انس رضی الله عنه گفت: در وجودش هشتاد و چند ضربهء شمشير و نيزه و تير را يافتيم و او را کشته ديديم، در حاليکه مشرکين او را مثله کرده بودند و هيچکس او را نشناخت تا اينکه خواهرش او را به گوشه های انگشتانش شناخت.
انس رضی الله عنه گفت: نظر ما برين بود و ميديديم يا گمان می کرديم که اين آيه در وی و امثالش نازل شد: برخی از مؤمنان کسانی هستند که به عهد و پيمانی که با خدا بستند وفا کردند، پس برخی از آنان بر آن عهد ايستادگی کردند ( تا شهيد شدند). احزاب: 23.
1318- وعنْ سمُرةَ رضي اللَّه عَنهُ قال: قال رسُولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم: « رأَيْتُ اللَّيْلَةَ رجُلين أتَياني، فَصعِدا بي الشَّجرة، فَأدْخَلاني دَاراً هِي أحْسنُ وَأَفضَل، لَمْ أَر قَطُّ أَحْسنَ منها، قالا: أَمَّا هذِهِ الدَّار فَدارُ الشهداءِ » رواه البخاري وهو بعضٌ من حديثٍ طويلٍ فيه أنواع العلم سيأتي في باب تحريمِ الكذبِ إنْ شاءَ اللَّه تعالى .

1318- از سمره رضی الله عنه روايت شده که:
رسول الله صلی الله عليه وسلم فرمود: ديشب در خواب ديدم که دو مرد نزدم آمده و مرا به درخت بالا نموده، و به خانه ای داخل کردند که بسيار نيکو و زيبا بود و هرگز زيبا تر از آن را نديده بودم. آن دو مرد گفتند: اين خانهء شهدا است.

 1319- وعنْ أنسٍ رضي اللَّه عنْهُ أنَّ أُم الرَّبيعِ بنْتَ البَرَاءِ وهي أُمُّ حارثةَ بنِ سُرَاقة، أتَتِ النبي صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّم فَقَالَت: يا رَسُولَ اللَّهِ ألا تُحدِّثُني عَنْ حارِثَة، وَكانَ قُتِل يوْمَ بدْر، فَإنْ كانَ في الجَنَّةِ صَبَرت، وَإن كانَ غَيْر ذلكَ اجْتَهَدْتُ عليْهِ في البُكَاءِ ، فقال: « يا أُم حارِثَةَ إنَّهَا جِنانٌ في الجَنَّة، وَإنَّ ابْنَكَ أَصاب الفرْدوْسَ الأَعْلى » . رواه البخاري.

1319- از انس رضی الله عنه روايت است که:
ام ربيع بنت براء که 