ست:
	سوره مؤمنون آيه  69
‏متن آيه : ‏
‏ أَمْ لَمْ يَعْرِفُوا رَسُولَهُمْ فَهُمْ لَهُ مُنكِرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«يا پيامبر خود را درست‌ نشناخته‌اند پس‌ به‌ او ناآشنايند» يعني: يا مگر پيامبر خود ص را به‌ راستگويي‌ و امانتداري‌ نشناخته‌اند پس‌ چون‌ از او بيگانه‌اند لذا از سرانكار با او برخورد مي‌كنند؟ درحالي‌كه‌ روشن‌ است‌ كه‌ آنان‌ او را به‌ اوصاف‌ راستگويي‌ و امانتداري‌ شناخته‌اند و هرگز دروغگويي‌ و خيانتي‌ را از او تجربه ‌نكرده‌اند.
عامل‌ چهارم‌ كفرورزي‌شان‌ اين‌ است:
 
سوره مؤمنون آيه  70
‏متن آيه : ‏
‏ أَمْ يَقُولُونَ بِهِ جِنَّةٌ بَلْ جَاءهُم بِالْحَقِّ وَأَكْثَرُهُمْ لِلْحَقِّ كَارِهُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«يا مي‌گويند او جنوني‌ دارد؟» درحالي‌كه‌ آنان‌ نيك‌ مي‌دانند كه‌ پيامبر ص برترين ‌مردم‌ از نظر عقل‌ و خرد است‌ بنابراين‌، چنان‌ نيست‌ كه‌ مي‌گويند «بلكه‌ او حق‌ را» كه‌ عبارت‌ از دين‌ استوار و مبين‌ الهي‌ است‌ «برايشان‌ آورده‌ ولي‌ بيشترشان‌ حق ‌را خوش‌ ندارند» به‌سبب‌ تعصب‌ و سرسختي‌اي‌ كه‌ جزء سرشت‌ آنان‌ شده‌ است‌.يعني: اكثريتشان‌ حق‌ را دوست‌ ندارند اما اقليتشان‌ با آن‌كه‌ در مورد حق‌ بدبين ‌نيستند ولي‌ از ترس‌ كساني‌ كه‌ دوست‌دار حق‌ نيستند، ايمانشان‌ را آشكار نمي‌سازند.
 
	سوره مؤمنون آيه  71
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءهُمْ لَفَسَدَتِ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ وَمَن فِيهِنَّ بَلْ أَتَيْنَاهُم بِذِكْرِهِمْ فَهُمْ عَن ذِكْرِهِم مُّعْرِضُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و اگر حق‌» تعالي‌ «از هوي‌ و هوسهايشان‌ پيروي‌ مي‌كرد» يا اگر اصول‌ و پيام‌هاي‌ حق‌ به‌ همان‌ شيوه‌اي‌ مي‌آمد كه‌ آنان‌ دوست‌ دارند؛ «قطعا آسمانها و زمين‌ و هركه‌ در آنهاست‌، تباه‌ مي‌شد» پس‌ تفسير آيه‌ كريمه‌ بر دو وجه‌ است‌؛ اول ‌اين‌كه: اگر حق‌تعالي‌ ـ چنان‌كه‌ آنان‌ دوست‌ دارند ـ با خود شريكي‌ قرار مي‌داد، بي‌شك‌ آسمانها و زمين‌ تباه‌ و بي‌انتظام‌ مي‌شد. وجه‌ دوم‌ اين‌ است: اگر حق‌ همان‌ چيزي‌ مي‌بود كه‌ آنان‌ مي‌گويند ـ از وجود خدايان‌ متعدد به‌همراه‌ خداي‌ يگانه‌ ـ در آن‌ صورت‌ قطعا خدايان‌ با همديگر اختلاف‌ پيدا مي‌كردند و درنتيجه ‌اختلاف‌ آنها همه‌ كائنات‌ به‌ نابودي‌ كشيده‌ مي‌شد. و همانند اين‌ استدلال‌ است ‌فرموده‌ باري‌تعالي: (‏ لَوْ كَانَ فِيهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا) كه‌ تفسير آن‌ در (آيه‌ 22،سوره‌ انبيا) گذشت‌.
«بلكه‌ حق‌ اين‌ است‌ كه‌ ذكر خودشان‌ را برآنان‌ آورده‌ايم‌» يعني: كتابي‌ را برايشان‌ آورده‌ايم‌ كه‌ يادنامه‌ فخر و شرفشان‌ است‌ زيرا پيامبر ص از ميان‌ خودشان ‌برانگيخته‌ شده‌ و قرآن‌ نيز به‌ زبان‌ خودشان‌ نازل‌ گرديده‌ است‌. به‌ قولي: مراد از «ذكر»، پند و اندرز و هشدار است‌ «ولي‌ آنها از ذكر خود روگردانند» يعني: آنها به ‌امري‌ كه‌ بزرگترين‌ يادنامه‌ فخر و شرف‌ آنهاست‌، بي‌اعتنايند و اين‌ بي‌اعتنايي‌ به‌دليل‌ انتخاب‌ نادرست‌ آنهاست‌.
عامل‌ پنجم‌ اقدام‌ آنان‌ بر كفر اين‌ پندارشان‌ است:
 
سوره مريم آيه  7
‏متن آيه : ‏
‏ يَا زَكَرِيَّا إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلَامٍ اسْمُهُ يَحْيَى لَمْ نَجْعَل لَّهُ مِن قَبْلُ سَمِيّاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
خداوند(ج)دعاي‌ وي‌ را اجابت‌ كرد و اين‌ ندا را به‌ وسيله‌ فرشتگان‌ به‌ سوي‌ وي ‌فرستاد: «اي‌ زكريا! ما تو را به‌ پسري‌ كه‌ نامش‌ يحيي‌ است‌ مژده‌ مي‌دهيم‌، كه‌ پيش‌ از اين‌ هيچ‌ همنامي‌ براي‌ او قرار نداده‌ايم‌» يعني‌: قبل‌ از او هيچ ‌كس‌ را به‌ نام‌ يحيي‌ نام‌ ننهاده‌ايم‌. مجاهد در بيان‌ معني‌ آن‌ مي‌گويد: «قبلا براي‌ او هيچ‌ شبيه‌ و نظيري‌ قرار نداده‌ايم‌». گفتني‌ است‌ كه‌ بيان‌ خصوصيات‌ يحيي‌(ع) بعدا مي‌آيد. ولي‌ ابن‌جرير معني‌ اول‌ را ترجيح‌ داده‌ است‌.
 
	سوره مؤمنون آيه  72
‏متن آيه : ‏
‏ أَمْ تَسْأَلُهُمْ خَرْجاً فَخَرَاجُ رَبِّكَ خَيْرٌ وَهُوَ خَيْرُ الرَّازِقِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«يا از آنان‌ مزدي‌ مطالبه‌ مي‌كني‌؟» يعني: يا عاملي‌ كه‌ آنان‌ را از ايمان‌ آوردن‌ بازمي‌دارد اين‌ است‌ كه‌ مي‌پندارند: تو از آنان‌ دربرابر اداي‌ وظيفه‌ رسالت‌، مزد يا مقرري‌اي‌ مي‌طلبي‌ پس‌ از همين‌روي‌ ايمان‌ به‌ تو و پذيرش‌ دعوت‌ و پيامت‌ را فروگذاشته‌اند؟ با آن‌كه‌ مي‌دانند كه‌ تو از آنان‌ چنين‌ مزد و پاداشي‌ نخواسته‌اي‌. حتي‌خداوند(ج) پذيرفتن‌ صدقه‌ را بر رسولش‌ حرام‌ ساخته‌ است‌ تا گوينده‌اي‌ نگويد: او براي‌ به‌دست‌آوردن‌ مال‌ و ثروت‌ مدعي‌ رسالت‌ شده‌ است‌ «پس‌ خراج‌ پروردگارت‌بهتر است‌» يعني: رزقي‌ كه‌ پروردگارت‌ برايت‌ در دنيا مي‌دهد و مزدي‌ كه‌ درآخرت‌ به‌ تو عنايت‌ مي‌كند، برايت‌ از آنچه‌ ذكر شد، بهتر است‌ «و او بهترين‌روزي‌دهندگان‌ است‌».
خلاصه‌ اين‌كه: آنان‌ در عدم‌ اجابت‌گفتن‌ به‌ دعوت‌ رسول‌ خدا ص ، هيچ‌ عذر و حجتي‌ ندارند.
 
	سوره مؤمنون آيه  73
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّكَ لَتَدْعُوهُمْ إِلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و در حقيقت‌ تو آنان‌ را به‌ راهي‌ راست‌ مي‌خواني‌» پس‌ سزاوار است‌ كه‌ به‌ نداي‌ دعوتت‌ لبيك‌ گويند، نه‌ اين‌كه‌ رد و انكار پيشه‌ كنند.
 
	سوره مؤمنون آيه  74
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ عَنِ الصِّرَاطِ لَنَاكِبُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و به‌ راستي‌ كساني‌ كه‌ به‌ آخرت‌ ايمان‌ نمي‌آورند، از راه‌ راست‌» كه‌ تو آنان‌ را به‌سوي‌ آن‌ فرامي‌خواني‌ ؛ «به‌ در افتاده‌اند» و به‌سوي‌ راههاي‌ گمراهي‌ منحرف ‌شده‌اند زيرا خوف‌ آخرت‌، از نيرومندترين‌ انگيزه‌ها بر طلب‌ حق‌ و پيمودن‌ راه‌ آن ‌است‌.
 
در حديث‌ شريف‌ به‌ روايت‌ عمربن‌ خطاب‌(رض) از رسول‌ خدا ص آمده‌ است‌ كه ‌فرمودند: «من‌ پياپي‌ دامن‌ شما را مي‌كشم‌ كه‌ هان‌! بياييد از (سمت‌ وسوي) آتش‌، بياييد از (سمت‌ و سوي) آتش‌، خود را در آن‌ نيفگنيد اما شما برمن‌ غالب‌ مي‌شويد و همچون‌ هجوم‌ پروانگان‌ و ملخ‌ها و حشرات‌ خود را در آن ‌مي‌افگنيد پس‌ نزديك‌ است‌ كه‌ دامن‌ شما را رها كنم‌. و من‌ بر حوض ‌«كوثر» پيش‌قراول‌ شما هستم‌ پس‌ در آن‌ بر من‌ جمع‌ و پراكنده‌ در مي‌آييد و شما را به‌ سيمايتان‌ و نامهايتان‌ چنان‌ مي‌شناسم‌ كه‌ شخص‌ شتر بيگانه‌ را در ميان‌ شتران ‌خود مي‌شناسد سپس‌ به‌ جهت‌ راست‌ و به‌ جهت‌ چپ‌ برده‌ مي‌شويد آن‌گاه‌ به ‌بارگاه‌ پروردگار خود التماس‌ و التجا مي‌كنم‌ و مي‌گويم: اي‌ پروردگار من‌! قوم‌من‌! اي‌ پروردگار من‌! امت‌ من‌! پس