 روي‌ به‌صيغه‌ جمع‌ آمده‌ كه‌ اعمالي‌ كه‌ در آن‌ روز وزن‌ مي‌شوند، متعددند». «پس‌ بر هيچ‌كس‌ در چيزي‌ ستم‌ كرده‌ نشود» يعني: آن‌ ترازو چنان‌ به‌ عدل‌ مطلق‌ سنجش‌ مي‌كند كه‌ از نيكي‌هاي‌ هيچ‌ نيكوكاري‌ چيزي‌ كم‌ نشده‌ و بر بدي‌ هيچ‌ بدكاري‌ نيز چيزي‌ افزوده‌ نمي‌شود «و اگر هم‌وزن‌ دانه‌ خردلي‌ باشد» يعني: اگر عمل‌ بسيار سبك‌ و ناچيز باشد؛ چون‌ دانه‌ سپندي‌ در كوچكي‌ خويش‌ «آن‌ را مي‌آوريم‌» يعني: آن‌ را از همانجايي‌ كه‌ در ملك‌ ما قرار داشته‌، با همان‌ وزن‌ حقيقي‌اش‌ حاضر مي‌كنيم‌ تا بر آن‌ پاداش‌ دهيم‌ «و ما خود حسابرسي‌ را بسنده‌ايم‌» و حساب‌ را به‌ درستي‌ و محكمي‌ هر چه‌ تمامتر برپا مي‌داريم‌ پس ‌هيچ‌چيز از نزد ما فوت‌ نمي‌شود. در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است: «كلمتان‌ خفيفتان‌ علي ‌اللسان‌ ثقيلتان‌ في ‌الميزان‌ حبيبتان‌ إلى الرحمن‌، سبحان‌ الله‌ وبحمده‌، سبحان‌ الله‌ العظيم‌: دو كلمه‌اند كه‌ بر زبان‌ سبك‌، در ترازوي‌ اعمال‌ سنگين‌ و نزد خداي‌ رحمان ‌بسيار دوست ‌داشتني‌ مي‌باشند: سبحان‌ الله وبحمده‌ ـ سبحان‌ الله العظيم‌».
 
	سوره مدّثر آيه  1
‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«اي‌ مرد جامه‌ بر خود پيچيده» كه‌ ردا بر سر كشيده‌ و خود را در زير آن‌ پنهان‌ كرده‌اي‌. مفسران‌ اجماعا برآنند كه‌ مراد از مدثر رسول‌ خدايند. دثار: رواندازي ‌است‌ كه‌ بر بالاي‌ لباس‌ داخلي‌اي‌ كه‌ به‌ تن‌ چسبيده‌است‌، پوشيده‌ مي‌شود و لباس ‌داخلي‌ «شعار» ناميده‌ مي‌شود.
 
	سوره مدّثر آيه  2
‏متن آيه : ‏
‏ قُمْ فَأَنذِرْ ‏
 
‏ترجمه : ‏
آري‌! اي‌ مرد جامه‌ بر خود پيچيده‌ «برخيز و بيم‌ ده» يعني: بپاخيز و اهل‌ مكه ‌را بيم‌ و هشدار ده‌ و آنان‌ را از عذاب‌ برحذر دار؛ چنانچه‌ ايمان‌ نياورند.
 
	سوره مدّثر آيه  3
‏متن آيه : ‏
‏ وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و پروردگارت‌ را تكبير گوي» يعني: سرور، فرمانروا و سامان‌دهنده‌ امور خود را به‌ تكبيرگفتن‌ اختصاص‌ ده‌ و اورا به‌ بزرگي‌ و عظمت‌ وصف‌ كن‌ و نبايد غير او در چشمت‌ بزرگ‌ جلوه‌ كند. اين‌ مي‌رساند كه‌ بدون‌ بزرگداشت‌ خداوند(ج)، مأموريت‌ بيم‌دهي‌ (انذار) نيز به‌سر نمي‌رسد.
 
	سوره مدّثر آيه  4
‏متن آيه : ‏
‏ وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و جامه‌هاي‌ خود را پاك‌ دار» پس‌ بايد ظاهرت‌ نيز پاك‌ و آراسته‌ باشد زيرا اگر مردم‌ دعوتگر را با ظاهري‌ ناموزون‌ بينند، اين‌ را به‌ حساب‌ دعوتش‌ مي‌گذارند وچه‌ بسا كه‌ بدين‌ سبب‌ از پذيرش‌ دعوتش‌ سرباز زنند. پس‌ مراد، پاك‌ كردن‌ لباس ‌از پليدي‌هاست‌. اما قتاده‌ در معني‌ آن‌ مي‌گويد: «نفست‌ را از گناه‌ پاكيزه‌ بدار». لذا با اين‌ تأويل‌، مراد از آن‌ طهارت‌ نفس‌ است‌ زيرا اعراب‌ شخصي‌ را كه‌ به‌ عهد خداوند متعال‌ وفا نمي‌كرد، پليد جامه‌ مي‌ناميدند و كسي‌ را كه‌ به‌ عهد وي‌ وفا كرده‌ و به‌ لباس‌ صلاح‌ آراسته‌ مي‌بود، پاك‌جامه‌ مي‌ناميدند. و هر دو معني ‌صحيح‌ است‌ زيرا طهارت‌ حسي‌ عادتا متلازم‌ با طهارت‌ معنوي‌ يعني‌ دوري‌ از گناهان‌ مي‌باشد چنان‌كه‌ عكس‌ قضيه‌ نيز صحيح‌ است‌ چرا كه‌ وجود پليديها گاهي‌ با بسياري‌ گناهان‌ همراه‌ مي‌باشد.
 
	سوره مدّثر آيه  5
‏متن آيه : ‏
‏ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و از پليدي‌ دوري‌ كن» يعني: بتان‌ و مظاهر شرك‌ را فروگذار و آنها را پرستش ‌نكن‌ زيرا پرستش‌ آنها سبب‌ عذاب‌ است‌. رجز: به‌ ضم‌ راء و كسر آن‌، عذابي ‌است‌ كه‌ به‌ عنوان‌ اثر معصيت‌ به‌ دنبال‌ مي‌آيد. شايان‌ ذكر است‌ كه‌ نهي‌ پيامبر ص از اين‌ امور، به‌ معني‌ آلوده‌ بودن‌ ايشان‌ به‌ چيزي‌ از اينها نيست‌ بلكه‌ نهي‌ به‌ اين ‌دليل‌ از رسول‌ خدا ص آغاز مي‌شود كه‌ ايشان‌ قدوه‌ و الگو هستند و نيز مراد آيات‌، توصيه‌ ايشان‌ به‌ مداومت‌ و مواظبت‌ بر رعايت‌ اين‌ امور است‌ پس‌ اين ‌خطابها مانند اين‌ فرموده‌ حق‌ تعالي‌ است: (‏ يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تُطِعِ الْكَافِرِينَ وَالْمُنَافِقِينَ ): «اي‌ پيامبر! از خدا بترس‌ و از كافران‌ و منافقان‌ اطاعت ‌نكن‌» «احزاب‌ / 1»، كه‌ مراد از اين‌ خطاب‌ و امثال‌ آن‌ در مورد پيامبر ص، سفارش ‌ايشان‌ به‌ مداومت‌ و استمرار در پرهيز نمودن از چنين‌ اموري‌ است‌.
 
سوره مدّثر آيه  6
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَا تَمْنُن تَسْتَكْثِرُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و منت‌ مگذار فزوني‌ طلب‌كنان» در توضيح‌ معني‌ اين‌ آيه‌ چهار قول‌ آمده‌ است‌ كه‌ ابن‌كثير آنها را به‌ اين‌ نحو نقل‌ كرده‌ است:
1ـ در برابر دشواريها و سنگيني‌هاي‌ نبوت‌ كه‌ آن‌ را تحمل‌ مي‌كني‌، بر پروردگارت‌ منت‌ نگذار.
2 ـ چون‌ به‌ كسي‌ چيزي‌ بخشيدي‌، آن‌ را براي‌ رضاي‌ خدا(ج) ببخش‌ و بر بخششي‌ كه‌ مي‌كني‌، منت‌ نگذار و به‌جهت‌ آن‌ نبخش‌ كه‌ بيشتر از آن‌ بگيري‌ بلكه ‌بخششهاي‌ تو بايد فقط به‌خاطر خداي‌ عزوجل‌ باشد، نه‌ به‌خاطر طلب‌ دنيا؛ و اين‌ از اخلاق‌ اهل‌ جود و كرم‌ است‌.
3 ـ در برابر امر نبوت‌ و تبليغي‌ كه‌ مي‌كني‌، از مردم‌ پاداشي‌ افزون‌ نخواه‌ و عوضي‌ از دنيا برنگير.
4 ـ از اين‌كه‌ اعمال‌ خير را بسيار انجام‌ دهي‌، سست‌ و ضعيف‌ نشو. ابن‌كثير معني ‌دوم‌ را ترجيح‌ داده‌ است‌.
 
	سوره مدّثر آيه  7
‏متن آيه : ‏
‏ وَلِرَبِّكَ فَاصْبِرْ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و براي‌ پروردگارت‌ شكيبايي‌ كن» يعني: متحمل‌ كار عظيمي‌ گرديده‌اي‌ كه‌ به‌ زودي‌ عرب‌ و عجم‌ بر سر آن‌ با تو خواهند جنگيد پس‌ در دعوتت‌ شكيبايي‌ كن ‌و بايد شكيبايي‌ات‌ بر آزارهايي‌ كه‌ مي‌بيني‌، براي‌ رضاي‌ خداي‌ عزوجل‌ باشد. خلاصه‌ اين‌كه: خداوند(ج) بعد از كمال‌ عقل‌ و كمال‌ اخلاق‌ آن‌ حضرت‌ ص، دو پايه‌ محكم‌ ديگر براي‌ موفقيت‌ دعوت‌ ايشان‌ بنيان‌ گذاشت‌، آن‌ دو پايه‌ عبارت‌ از: جود و صبر است‌.
 
	سوره مدّثر آيه  8
‏متن آيه : ‏
‏ فَإِذَا نُقِرَ فِي النَّاقُورِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ چون‌ در ناقور دميده‌ شود» مراد از ناقور در اينجا، دميدن‌ دوم‌ در صور است‌، گويي‌ حق‌ تعالي‌ فرمود: بر آزارشان‌ شكيبا باش‌ زيرا پيش‌ روي‌ آنان‌ روزي ‌است‌ بسيار هولناك‌ كه‌ سرانجام‌ كار، در آن‌ افگنده‌ مي‌شوند. در حديث‌ شريف ‌آمده‌ است: «كيف‌ أنعم‌ وصاحب‌ القرن‌ قد التقم ‌القرن‌ وحني‌ جبهته‌ ينتظر متي‌ يؤمر فينفخ‌؟ فقال‌ أصحاب‌ رسول‌اللهص: فما تأمرنا يا رسول ‌الله‌؟ قال: قولوا حسبنا الله‌ ونعم‌ الوكيل‌، علي‌ الله‌ توكلنا:  چگونه‌ شادمان‌ باشم‌ درحالي‌ كه‌ صاحب‌ بوق‌، بوقش‌ را در دهانش‌ گرفته‌ و پيشاني‌ خويش‌ را نيز فرود آورده