ss="text" href="w:text:670.txt">آيه  68</a><a class="text" href="w:text:671.txt">آيه  69</a><a class="text" href="w:text:672.txt">آيه  70</a><a class="text" href="w:text:673.txt">آيه  71</a><a class="text" href="w:text:674.txt">آيه  72</a><a class="text" href="w:text:675.txt">آيه  73</a><a class="text" href="w:text:676.txt">آيه  74</a></body></html>آيه  66
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَوْ أَنَّا كَتَبْنَا عَلَيْهِمْ أَنِ اقْتُلُواْ أَنفُسَكُمْ أَوِ اخْرُجُواْ مِن دِيَارِكُم مَّا فَعَلُوهُ إِلاَّ قَلِيلٌ مِّنْهُمْ وَلَوْ أَنَّهُمْ فَعَلُواْ مَا يُوعَظُونَ بِهِ لَكَانَ خَيْراً لَّهُمْ وَأَشَدَّ تَثْبِيتاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و اگر ما بر آنان‌ مي‌نوشتيم‌» يعني‌: مقرر مي‌داشتيم‌ و فرض‌ مي‌گردانيديم‌ «كه‌ خود را بكشيد» همچنان‌ كه‌ بر بني‌اسرائيل‌ چنين‌ مقرر داشتيم‌ «يا از خانه‌هاي‌ خويش ‌بيرون‌ رويد» يعني‌: از دار و ديار خويش‌ هجرت‌ كنيد «اين‌ كار را جز اندكي‌ از آنان‌» كه‌ خود را براي‌ خداوند متعال‌ خالص‌ ساخته‌اند «نمي‌كردند» بدان‌ جهت‌ كه‌ كار دين‌ بر ناخالصان‌ دشوار است‌ و مخلصان‌ هم‌ كه‌ نادراند.
اين‌ آيه‌ كريمه‌ بيانگر مقدار حقي‌ است‌ كه‌ حق‌ تعالي‌ بر بندگانش‌ دارد و آن‌ اين ‌است‌ كه‌ بايد او را در شرع‌ و امرش‌ اطاعت‌ كنند، پس‌ اگر حق‌ تعالي‌ بندگانش‌ را به‌قتل‌ همديگر دستور مي‌داد، يا به‌ اين‌ كه‌ خودكشي‌ كنند، يا به‌ ترك‌ منازل‌ وموطنشان‌ تن‌ در دهند، بي‌گمان‌ اطاعت‌ حضرت‌ وي‌ بر بندگانش‌ واجب‌ بود، اما اگر او اين‌ كار را مي‌كرد، جز اندكي‌ از بندگانش‌ فرمانش‌ را اجرا نمي‌كردند.
در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ روايت‌ شده‌ است‌: جماعتي‌ از صحابه‌ كه‌ عمر(رض) از زمره‌ آنان‌ بود، در هنگام‌ نزول‌ اين‌ آيه‌ گفتند: اگر پروردگار ما بر ما چنين‌ مقرر مي‌داشت‌، ما فرمان‌ او را به‌كار مي‌بستيم‌، ولي‌ ستايش‌ او را كه‌ ما را از چنين‌ تكاليف‌ سختي‌ عافيت‌ بخشيد. پس‌ رسول‌ خداص فرمودند: «همانا از امت‌ من‌ مرداني‌ هستند كه‌ ايمان‌ در دلهايشان‌ پايدارتر از كوههاي‌ محكم‌ و استوار است». «و اگر آنان‌ آنچه‌ را كه‌ بدان‌ پند داده‌ مي‌شوند» از پيروي‌ شرع‌ و انقياد رسول‌ خداص «به‌كار مي‌بستند؛ قطعا» اين‌ كار «برايشان‌ بهتر بود» در دنيا و آخرت‌ «ومحكم‌تر» بود «در استواري‌» گامهايشان‌ بر حق‌ و پايداري‌ و ثبات‌ ايمانهايشان‌ وقطعا آنها در اين‌ هنگام‌ در امر دين‌ خويش‌ لحظه‌اي‌ ترديد و اضطراب‌ به‌ خود راه ‌نمي‌دادند «و در آن‌ صورت‌» يعني‌: درصورتي‌ كه‌ در قبال‌ اوامر ما چنين‌ گوش‌ به‌فرمان‌ مي‌بودند، ما هم‌ «يقينا پاداشي‌ بزرگ‌» و مستمر «از نزد خويش‌ به‌ آنان‌مي‌داديم‌» كه‌ هرگز قطع‌ نمي‌شد «و قطعا آنان‌ را به‌ راهي‌ راست‌ هدايت‌ مي‌كرديم‌» ودلهايشان‌ را به‌سوي‌ آن‌ راهياب‌ مي‌ساختيم‌.
 
	آيه  67
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذاً لَّآتَيْنَاهُم مِّن لَّدُنَّا أَجْراً عَظِيماً ‏
 
‏ترجمه : ‏
درصورتي‌ كه‌ در قبال‌ اوامر ما چنين‌ گوش‌ به‌فرمان‌ مي‌بودند، ما هم‌ «يقينا پاداشي‌ بزرگ‌» و مستمر «از نزد خويش‌ به‌ آنان‌مي‌داديم‌» كه‌ هرگز قطع‌ نمي‌شد «و قطعا آنان‌ را به‌ راهي‌ راست‌ هدايت‌ مي‌كرديم‌» ودلهايشان‌ را به‌سوي‌ آن‌ راهياب‌ مي‌ساختيم‌.
 
 آيه  39
‏متن آيه : ‏
‏ وَالَّذِينَ كَفَرواْ وَكَذَّبُواْ بِآيَاتِنَا أُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«ولي‌ كساني‌ كه‌ كفر ورزيدند» به‌ خدا (ج)و هدايتش‌ را نپذيرفتند و به‌ كتابهاي ‌نازل‌ شده‌ وي‌ عمل‌ نكردند «و آيات‌ ما را دروغ‌ انگاشتند، آنانند كه‌ اصحاب‌ دوزخند» مصاحبت‌ دوزخيان‌ با دوزخ‌؛ به‌معناي‌ اقتران‌ و پيوستگي‌شان‌ با آن‌ است‌ «آنان ‌جاودانه‌ در آنند» در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌ كه‌ رسول‌ خدا ص فرمودند: «أما أهل النار الذين هم أهلها فلا يموتون فيها ولا يحيون، ولكن أقواماً أصابتهم النار بخطاياهم فأماتتهم إماتة حتى إذا صاروا فحما أذن في الشفاعة‌: اما اهل‌ دوزخ‌ - يعني‌ كساني‌ كه‌ خود اصحاب‌ دوزخند - نه‌ در آن‌ مي‌ميرند و نه‌ زنده‌ مي‌مانند، ولي‌ مردماني‌ هستند كه‌ (از اهل‌ دوزخ‌ نيستند ) بلكه‌ آتش‌ به‌وسيله‌ گناهانشان‌ به‌آنان‌ رسيده‌است، پس‌ آتش‌ آنان‌ را مي‌ميراند، ميراندني‌ تا اين‌ كه‌ چون‌ به ذغال‌تبديل‌شدند، در خصوص‌ آنان‌ اذن‌ شفاعت‌ داده‌ مي‌شود».
اينك‌ به‌ پاره‌اي‌ از نظريات‌ و احكام‌ اين‌ آيات‌ توجه‌ نماييد:
1- درباره‌ كيفيت‌ آفرينش‌ حوا همسر آدم‌u ميان‌ علما دو رأي‌ است: رأي‌ اول ‌اين‌ است‌ كه: او از پهلوي‌ چپ‌ آدم‌(ع) آفريده‌ شد، چنان ‌كه‌ از آيات‌ قرآني‌ واحاديث‌ نبوي‌ بر مي‌آيد. رأي‌ دوم: رأي‌ برخي‌ از مفسران‌ است‌ كه‌ مي‌گويند: حوا از جنس‌ وجود آدم‌ يعني‌ از خاك‌ آفريده‌ شد. استنباط اين‌ گروه‌ از آيات‌وارده‌ در اين‌ باب‌ نيز همين‌ معني‌ است‌. آنها در تأويل: «وخلق منها: و آفريد ازاو...» «نساء/ 1»، مي‌گويند: مراد از آن‌ آفرينش‌ حوا از جنس‌ آدم‌ است، نه‌ ازوجود خود وي‌. از نظر اين‌ گروه، احاديث‌ وارده‌ در اين‌ باب‌ و از جمله‌حديث‌ شريف: «إن المرأة خلقت من ضلع‌... : زن‌ از پهلو آفريده‌ شده‌ است‌»، نيز چنين‌تأويل‌ مي‌شود كه: چون‌ در رفتار و اخلاق‌ زنان‌ نوعي‌ عدم‌ اعتدال‌ وجود دارد بنابراين، به‌ شيوه‌ تمثيل‌ منش‌ اخلاقي‌ آنها به‌ استخوان‌ پهلو كه‌ كج‌ است‌ تشبيه‌ شد.
2- اهل‌ سنت‌ اجماع‌ دارند بر اين‌ كه‌ بهشتي‌ كه‌ آدم‌(ع) از آن‌ فرود آورده‌ شد، همان‌ بهشت‌ دارالخلد برين‌ است‌.
3- جمهور علما (مالك، ابوحنيفه، شافعي) بر آنند كه‌ انبيا(ع) از گناهان‌ صغيره ‌و كبيره‌ هر دو معصومند زيرا اگر ارتكاب‌ گناه‌ در حق‌ ايشان‌ جايز باشد، اقتدا به‌ايشان‌ ممكن‌ نيست‌ و بنابراين، خطاي‌ آدم‌u گناهي‌ صغيره‌ بود كه‌ قبل‌ از نبوت ‌وي‌ صادر شد و عصمت‌ انبيا(ع) از گناه‌ بعد از نبوت‌ است‌. يا آنچه‌ از وي‌ سرزد، نسيان‌ بود نه‌ عصيان‌ و سهو و نسيان‌ منافي‌ با عصمت‌ نيست‌. و همين‌ معني‌ترجيح‌ دارد زيرا خداي‌ عزوجل‌ خود مي‌فرمايد:‏ فَنَسِيَ وَلَمْ نَجِدْ لَهُ عَزْماً ‏ «آدم‌فراموش‌ كرد و ما براي‌ او عزمي‌ نيافتيم‌» «طه/‌115»
 
آيه  68
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَهَدَيْنَاهُمْ صِرَاطاً مُّسْتَقِيماً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و قطعا آنان‌ را به‌ راهي‌ راست‌ هدايت‌ مي‌كرديم‌» ودلهايشان‌ را به‌سوي‌ آن‌ راهياب‌ مي‌ساختيم‌.
 آيه  69
‏متن آيه : ‏
‏ وَمَن يُطِعِ اللّهَ وَالرَّسُولَ فَأُوْلَئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللّهُ عَلَيْهِم مِّنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاء وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و كساني‌ كه‌ از خدا و