فت‌ امر من‌. پس‌حق‌ تعالي‌ بهره‌گيري‌ از تمام‌ درختان‌ بهشت‌ را ـ بجز اين‌ يك‌ درخت‌ ـ براي‌ آدم ‌و حوا مباح‌ گردانيد.
مفسران‌ در نوعيت‌ اين‌ درخت‌ ممنوعه‌ اختلاف‌نظر دارند و در تعيين‌ آن‌ روايت‌ صحيحي‌ هم‌ نقل‌ نشده‌ است‌ لذا از بحث‌ درباره‌ آن‌ فايده‌اي‌ متصور نيست، و ما وارد اين‌ بحث‌ نمي‌شويم‌.
 
	آيه  20
‏متن آيه : ‏
‏ فَوَسْوَسَ لَهُمَا الشَّيْطَانُ لِيُبْدِيَ لَهُمَا مَا وُورِيَ عَنْهُمَا مِن سَوْءَاتِهِمَا وَقَالَ مَا نَهَاكُمَا رَبُّكُمَا عَنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ إِلاَّ أَن تَكُونَا مَلَكَيْنِ أَوْ تَكُونَا مِنَ الْخَالِدِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ شيطان‌ آن‌دو را وسوسه‌ كرد» يعني‌: با آنان‌ به‌طور آهسته‌ و به‌ تكرار سخن‌ گفت‌ «تا برايشان‌ آنچه‌ را از شرمگاههايشان‌ كه‌ از ديدشان‌ پوشيده‌ بود آشكار گرداند» يعني‌: شيطان‌ خواست‌ تا با آشكارساختن‌ عورتهاي‌ آدم‌ و حوا كه‌ از ديدشان‌ مستور بود، به‌ آنان‌ بدي‌ كند زيرا قبل‌ از آن، آدم‌ و حوا نه‌ خود عورتهاي‌خويش‌ را مي‌ديدند و نه‌ يكي‌ از آنها عورت‌ ديگري‌ را مي‌ديد.
اين‌ آيه‌ دليل‌ بر آن‌ است‌ كه‌ برهنگي‌ (كشف‌ عورت‌)، از بزرگترين‌ مصيبتهاست‌ و پوشش‌ عورت‌ از ايجابات‌ طبع‌ و عقل‌ سليم‌ مي‌باشد چنان‌كه ‌برهنگي، فطرتي‌ حيواني‌ است‌ كه‌ انسان‌ سليم‌ به‌ آن‌ گرايش‌ نمي‌يابد. علما گفته‌اند: عورت‌ آدم‌ و حوا فقط براي‌ خودشان‌ آشكار گرديد نه‌ براي‌ ديگران‌ «و گفت» ابليس‌ به‌ آدم‌ و حوا «پروردگارتان‌ شما را نهي‌ نكرده‌است» از خوردن‌ «اين‌ درخت، جز براي‌ اين‌ كه‌ مبادا دو فرشته‌ گرديد» يعني‌: براي‌ آن‌ كه‌ فرشته‌ نگرديد «يا از جاودانگان‌ شويد» يعني‌: تا از كساني‌ نگرديد كه‌ هرگز نمي‌ميرند و هميشه‌ ساكن‌ بهشت‌ هستند.
 
	آيه  21
‏متن آيه : ‏
‏ وَقَاسَمَهُمَا إِنِّي لَكُمَا لَمِنَ النَّاصِحِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و براي‌ آن‌ دو، سوگند ياد كرد كه‌ من‌ قطعا از خيرخواهان‌ شما هستم» زيرا من‌ پيش‌از شما ساكن‌ اين‌ مكان‌ بوده‌ام‌ و مي‌دانم‌ كه‌ راز جاودانگي‌ در چيست‌. يا معني‌ اين ‌است‌: چنان‌كه‌ ابليس‌ بر خيرخواهي‌ خويش‌ براي‌ آنان‌ سوگند خورد، آن‌دو نيز، برقبول‌ اين‌ مرام‌ او سوگند خوردند، يعني‌ آدم‌ و حوا او را تصديق‌ كردند و اين ‌انديشه‌ در نهادشان‌ خطور نكرد كه‌ او دروغگوي‌ گمراه‌كننده‌اي‌ است‌ و تعبير (قاسمهما) كه‌ از باب‌ مفاعله‌ است‌ و بر انجام‌ دو طرفه‌ فعل‌ دلالت‌ مي‌كند، نيز مؤيداين‌ معني‌ است‌.
 
آيه  22
‏متن آيه : ‏
‏ فَدَلاَّهُمَا بِغُرُورٍ فَلَمَّا ذَاقَا الشَّجَرَةَ بَدَتْ لَهُمَا سَوْءَاتُهُمَا وَطَفِقَا يَخْصِفَانِ عَلَيْهِمَا مِن وَرَقِ الْجَنَّةِ وَنَادَاهُمَا رَبُّهُمَا أَلَمْ أَنْهَكُمَا عَن تِلْكُمَا الشَّجَرَةِ وَأَقُل لَّكُمَا إِنَّ الشَّيْطَآنَ لَكُمَا عَدُوٌّ مُّبِينٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ آن‌ دو را با فريب‌ به‌ سقوط كشانيد» تدليه‌ و ادلاء: فرستادن‌ يك‌ چيز از بالايي‌ به‌سوي‌ پاييني‌ است‌. پس‌ معني‌ اين‌ است‌: شيطان‌ به‌وسيله‌ اين‌ سوگند دروغ ‌فريبنده‌ و با اين‌ وسوسه‌ خود، آدم‌ و حوا را از مرتبه‌ بلندي‌ و برتري‌ كه‌ همانا مرتبه‌ طاعت‌ و كرامت‌ است، به‌ پستي‌ و هبوط كشانيد «پس‌ چون‌ آن‌ دو از آن‌ درخت ‌چشيدند» يعني‌: چون‌ از آن‌ درخت‌ خوردند «عورتهايشان‌ بر آنان‌ آشكار شد» زيرا لباس‌ از تن‌شان‌ فروريخت‌ «و شروع‌ كردند به‌ چسبانيدن‌ برگهاي‌ درختان ‌بهشت‌ بر خود» به‌ قولي‌: آن‌ برگها؛ برگ‌ درخت‌ انجير بود كه‌ آن‌ را بر عورتهاي‌ خود به ‌صورت‌ طبقه‌اي‌ از برگها بر بالاي‌ طبقه‌اي‌ ديگر مي‌چسباندند تا عورتهاي ‌خود را بپوشانند «و پروردگارشان‌ به‌ آنان‌ ندا درداد» درحالي‌كه‌ سرزنش‌كنان‌ به‌آنان‌ مي‌گفت‌: «كه‌ مگر شما را از اين‌ درخت‌ نهي‌ نكرده‌ بودم» آري‌! اين‌ خطاب، عتاب‌ و سرزنشي‌ از سوي‌ خداوند متعال‌ بر آدم‌ و حواست، از آن‌ رو كه‌ آنان‌ بادستور خدا(ج)  مخالفت‌ كرده‌ و از آن‌ درخت‌ معين‌ ممنوعه‌ خوردند و از آنچه‌ كه ‌بايد حذر و احتياط مي‌كردند ـ كه‌ همانا كيد شيطان‌ بود ـ حذر نكردند در حالي‌كه‌ حق‌ تعالي‌ قبلا آنان‌ را از نيرنگ‌هاي‌ شيطان‌ برحذر داشته‌ بود چنان‌كه‌ مي‌فرمايد: «و به‌ شما نگفته‌ بودم‌ كه‌ بي‌گمان‌ شيطان‌ دشمن‌ آشكار شماست» يعني‌: دشمني‌ وي‌ با شما تا بدانجا آشكار است‌ كه‌ او اين‌ دشمني‌ خويش‌ را پنهان‌ هم‌ نمي‌كند.
 	<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:1156.txt">آيه  23</a><a class="text" href="w:text:1157.txt">آيه  24</a><a class="text" href="w:text:1158.txt">آيه  25</a><a class="text" href="w:text:1159.txt">آيه  26</a><a class="text" href="w:text:1160.txt">آيه  27</a><a class="text" href="w:text:1161.txt">آيه  28</a><a class="text" href="w:text:1162.txt">آيه  29</a><a class="text" href="w:text:1163.txt">آيه  30</a></body></html>آيه  23
‏متن آيه : ‏
‏ قَالاَ رَبَّنَا ظَلَمْنَا أَنفُسَنَا وَإِن لَّمْ تَغْفِرْ لَنَا وَتَرْحَمْنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«گفتند» آدم‌ و حوا «پروردگارا! بر خود ستم‌ كرديم» اعتراف‌ مي‌كنيم‌ كه‌ با اين‌ مخالفت، مرتكب‌ گناه‌ گرديده‌ايم‌ و بر خود ستم‌ كرده‌ايم‌. اين‌ اعتراف‌ آدم‌ و حوا، برخلاف‌ شيوه‌ ابليس‌ بود كه‌ از معصيت‌ خويش‌ عذرخواهي‌ نكرد و از پروردگار خويش‌ آمرزش‌ نخواست‌ بلكه‌ استكبار ورزيد «و اگر بر ما نيامرزي‌ و به‌ما رحم‌ نكني، قطعا از زيانكاران‌ خواهيم‌ بود». البته‌ اين‌ دعا و زاري‌ نيز نمايانگر توبه‌ آنهاست‌.
 
	آيه  24
‏متن آيه : ‏
‏ قَالَ اهْبِطُواْ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ وَلَكُمْ فِي الأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتَاعٌ إِلَى حِينٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«فرمود: فرود آييد» اين‌ خطاب‌ الهي‌ هم‌ شامل‌ آدم‌ و حوا و ذريه‌ آن‌ دو و هم‌ شامل‌ ابليس‌ است‌ «بعضي‌ از شما براي‌ بعضي‌ديگر دشمنيد» خداوند متعال‌ دشمني‌ آنها در ميان‌ يك‌ديگر را، نوعي‌ از مجازات‌ براي‌ آنان‌ قرار داد «و براي‌ شما در زمين‌ مستقري‌ است» يعني‌: جايگاه‌ استقراري‌ است‌ «و» براي‌ شما در آن ‌«بهره‌مندي‌اي‌ است» كه‌ در آن‌ از خوراكي‌ها و آشاميدني‌ها و مانند آنها برخوردار و بهره‌مند مي‌شويد «تا وقتي‌ معين» كه‌ همانا وقت‌ مرگ‌ شما، يا وقت ‌برپايي‌ قيامت‌ است‌.
 
آيه  25
‏متن آيه : ‏
‏ قَالَ فِيهَا تَحْيَوْنَ وَفِيهَا تَمُوتُونَ وَمِنْهَا تُخْرَجُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«فرمود» خداوند متعال‌: «در آن» يعني‌: در زمين‌ «زندگي‌ مي‌كنيد و در آن ‌مي‌ميريد و از آن‌ برانگيخته‌ مي‌شويد» به‌سوي‌ سراي‌ آخرت، به‌ منظور دريافت‌ پاداش‌ و جزاي‌ خويش‌.
ملاحظه‌ مي‌كنيم‌ كه‌ حق‌ تعالي‌ در 